X
تبلیغات
رایتل


تکنیک‌های تقویت حافظه از زبان مرد حافظه ایران

اگر حافظه‌تان ضعیف است، اگر قرار ملاقات‌هایتان را فراموش می‌کنید، اگر هر چه درس می‌خوانید در حافظه‌تان نمی‌ماند، این مطالب را بخوانید.

به گزارش فارس، دکتر «محمد سیدا» مرد حافظه ایران در مقاله ‌خود به نکاتی اشاره کرده است که می‌تواند حافظه را تقویت بخشد و ما را در انجام کارها یاری کند.

وی در مقاله خود به تکنیک‌هایی اشاره کرده است که به شما کمک می‌کند حافظه‌تان تقویت شود.

اعتماد به حافظه

یکی از موارد خیلی مهم برای تقویت حافظه، اعتماد به حافظه است. روانشناسان حافظه را به یک شبکه یا توری تشبیه کرده‌اند؛ به هر میزان نسبت به توانایی حافظه تردید کنید، سوراخ‌های این شبکه بازتر می‌شود و نمی‌توانند مطالب را خوب نگه دارند.

ولی اگر به حافظه‌تان اطمینان داشته باشید، سوراخ‌های شبکه بسته می‌شوند و مطالب را بهتر نگه می‌دارند پس به توانایی مغز و قوی بودن حافظه‌تان اطمینان کنید تا حافظه نیز به شما کمک کند؛ هیچ وقت به قدرت حافظه خود شک نکنید، اشخاصی که جملاتی از قبیل «حافظه‌ام ضعیف شده، سنم بالا رفته و دچار فراموشی شده‌ام، مطالب را خوب نمی‌توانم به خاطر بسپارم، زود فراموش می‌کنم» را مرتب تکرار می‌کنند به شدت به قدرت حافظه خود لطمه وارد می‌سازند.

چرا که با گفتن این جملات به خودشان تلقین می‌کنند که حافظه‌شان ضعیف شده است. اکنون یکی از برنامه‌های هفته آینده یا فردا را بدون یادداشت کردن به خاطر بسپارید و تنها بر اساس اعتماد به حافظه خودتان عمل کنید.

به کار انداختن حافظه

کسانی که از ذهن و حافظه خود به طور منظم و مستمر استفاده می‌کنند، کمتر از دیگران در معرض فرسایش و ضعف حافظه قرار می‌گیرند همان گونه که اگر اعضای بدن انسان، جنب و جوش و فعالیت نداشته باشند دچار سستی و تنبلی می‌شوند، حافظه هم اگر مورد استفاده قرار نگیرد ضعیف می‌شود.

استادانی که پژوهش و مطالعه را کنار نگذاشته‌اند نسبت به استادانی که دست از تحقیق برداشته‌اند از حافظه بهتری برخوردارند.

دلیل عمده این اتفاقات این است که در اشخاص مسن با وجود اینکه برخی رشته‌های عصبی به سبب افزایش سن از دست می‌روند اما بر اثر کار مداوم و مستمر و استفاده از مغز، ممکن است تا میزان 25 درصد از رشته‌های عصبی یک فرد 50 ساله بیشتر باشد.

بنابراین راکد گذاشتن و به کار نگرفتن حافظه، آن را از حالت پویایی بازداشته و حالت رکود و خمودگی ایجاد می‌شود و فرد احساس می‌کند که حافظه‌اش ضعیف شده است.

بررسی و مرور کارهای روزانه

هر شب موقع خواب، یا هر موقعی از روز که فرصتی پیدا می‌کنید کارهای روزانه را به طور منظم و تا حد ممکن به صورت جزیی به خود یادآوری کنید و یا بر روی کاغذ بنویسید؛ این تمرین مغزتان را وادار به فعالیت می‌کند و در نهایت باعث تقویت حافظه می‌شود.

علاوه بر این، یک بار هم کارهای مثبت و مؤثری که انجام داده‌اید و یا اوقاتی را که بیهوده تلف کرده‌اید، یادآوری کنید و اگر برنامه نامنظمی داشته‌اید، در روزهای آینده آن را تکرار نکنید.

در واقع مرور کارهای روزانه علاوه بر تقویت حافظه، روند پیشرفت زندگی شما را ترسیم می‌کند و نقاط ضعف و قوت شما را گوشزد می‌نماید.

تمرکز

تمرکز یعنی دقت روی یک موضوع مشخص، بی‌ آنکه افکار دیگری ذهن را به خود مشغول کند؛ تمرکز یعنی یک بعدی فکر کردن و افکار بیهوده و اضافی را کنار گذاشتن، یعنی تمام حواسمان به کاری که انجام می‌دهیم باشد. همزمان با کنترل ذهن، حافظه خود را نیز تقویت خواهید کرد.

تمرکز در هنگام یادگیری و به خاطر سپاری، مدت زمان و دفعات لازم برای تکرارِ موضوعِ موردِ یادگیری را کاهش می‌دهد.

فاصله بین یادگیری

یکی از علت‌های مهم خستگی مغز، طولانی بودن مطالعه است. بین یادگیری فاصله بیندازید. پس از یادگیری یک مطلب چند دقیقه صبر کنید تا مطلب در مغز جا بیفتد، بعد مطالعه را ادامه دهید. در کل روش «هر نیم ساعت مطالعه، پنج دقیقه استراحت» را فراموش نکنید.

فهمیدن

معده برای هضم و جذب است. یک لقمه برای معده زحمت زیادی ندارد اما اگر چند لقمه را یک دفعه با هم در دهان بگذاریم نمی‌توانیم خوب بجویم، خوب ببلعیم و خوب هضم کنیم.

کار مغز نیز شبیه کار معده است مطالب را خوب بخوانید و تجزیه و تحلیل کنید آنگاه به خاطر بسپارید؛ از حفظ کردن بدون درک معنی خودداری کنید.

سیستم لایه لایه برای یادگیری اشعار


شعرهایی را که دوست دارید بخوانید و با استفاده از سیستم لایه لایه به خاطر بسپارید. با این روش حافظه خود را تقویت کنید هر بیت را که یاد گرفتید برگردید و از اولین بیت تا جایی که یاد گرفته‌اید مجدد از حفظ بخوانید و به آن بیت بعد را اضافه کنید و همین طور وقتی بیت جدید را یاد گرفتید به بیت اول برگشته و تا آخر همین طور ادامه دهید.

تنفس عمیق

یکی از روش‌های مهم برای تقویت حافظه تنفس عمیق است؛ با کمک تنفس عمیق می‌توانید به اندازه کافی اکسیژن به سلول‌های مغز برسانید.

مناسب‌ترین شیوه برای تنفس روش 2-4-1 است. یعنی یک شماره دم، چهار شماره حبس تنفس و دو شماره بازدم، اگر تنفس عمیق در کنار طبیعت یا هوای آزاد صورت بگیرد بسیار بهتر از تنفس در هوای بسته است.

این نکته را در نظر داشته باشید که یکی از علل کم کاری و ضعف حافظه نرسیدن اکسیژن خون به مغز است بنابراین در هنگام مطالعه فضای اتاق باید اکسیژن لازم را داشته باشد.



آشنایی با تکنیک های تقویت حافظه

 
یکی از ارکان اساسی آموزش و یادگیری داشتن حافظه ای کار آمد است، همه شما دوست دارید حافظه ای قوی داشته باشید و اگر بخواهید مطمئنا می توانید حافظ خود را تقویت کنید.
در مورد تقویت حافظه به موارد زیر توجه کنید:
▪ هدف:
هدف خود را از خواندن مشخص کنید که برای چه منظور می خوانید؟ برای افزایش معلومات، برای انجام یک تحقیق و یا به صورت تدریجی برای دادن امتحان، اگر برای امتحان می خوانید امتحان تشریحی است یا تستی؟ اگر برای امتحان تستی می خوانید باید جزئی ترین مطالب را هم بخوانید واگر امتحان تشریحی است باید کلی بخوانید.
▪ اعتماد به خود:
به حافظه خود اعتماد داشته باشید تا به شما کمک کند. اعتراف به این که حافظه ام ضعیف است سرآغاز تنبل شدن حافظه است.
▪ علا قه:
موضوعات مورد علا قه راحت تر به خاطر سپرده می شود، پس سعی کنید خود را به دروس علا قه مند سازید.
▪ سلامتی:
عقل سالم در بدن سالم است، پس رژیم غذایی درستی داشته باشید تا حافظه ای قوی ونیرومند پیدا کنید، عناصری مانند کلسیم، فسفر و ویتامین های گروه B نقش مهمی در کارآیی مغز دارد، لذا مصرف شیر، پنیر، تخم مرغ، جوانه گندم، بادام، فندق، کنجد، سبزیجات و حبوباتی مثل عدس توصیه می گردد.
▪ اکسیژن کافی:
یکی از علل کم کاری حافظه نرسیدن اکسیژن به مغز است، در هنگام مطالعه پنجره اتاق را کمی باز بگذارید، تا هوای تازه جریان یابد یکی از روش های تامین اکسیژن سلولهای مغز استفاده از تنفس عمیق است.
▪ دقت:
برای داشتن حافظه خوب باید دقت بالا یی داشت.
▪ تمرکز:
سعی کنید هنگام مطالعه خسته نباشید. اگر احساس خستگی می کنید کمی استراحت کنید بعد مطالعه را شروع کنید. پس از یادگیری نیز حتما استراحت کنید تا آموخته های شما در حافظه پایدار بماند و از تداخل یادگیری بعدی جلوگیری شود. هنگام مطالعه تمامی حواس خود را بر روی مطالعه متمرکز کنید.
▪ آرامش:
اضطراب بیش از حد نه تنها موجب فراموشی می شود، بلکه آفت سلا متی است. برای جلوگیری از فراموشی و اختلا ل در کارایی حافظه، شرایط محیط یادگیری را از هیجان خالی کنید، چون در وضعیت آرامش امواج آلفا که بین ۱۳-۸ هرتز است در مغز منتشر می شود در این حالت انسان می تواند از حداکثر نیروی مغزی خود بهره جوید.
▪ خواب کافی:
بی خوابی موجب پریشانی حافظه می شود، خواب کافی باعث تقویت حافظه می گردد.
▪ برنامه ریزی:
برنامه ریزی درسی موجب می شود که هر درس را در زمان مخصوص به خود بخوانیم و این نظم به مکانیسم حافظه در به خاطر سپاری مطالب کمک می کند.
▪ مدت یادگیری:
کار بدنی را شاید بتوان درحالت خستگی انجام داد اما کارهای فکری نیاز به وضعیت جسمی و مغزی مناسب تری دارد. یکی از علت های خستگی مغزی بودن مدت مطالعه و خواندن طولا نی مدت است که افت شدیدی را در به خاطر سپاری به دنبال خواهد داشت بنابراین روش نیم ساعت مطالعه +۵ دقیقه استراحت را هرگز فراموش نکنید.
▪ یادگیری با فاصله:
بین یادگیری ها فاصله بیندازید تا از پراکندگی دقت شما جلوگیری شود وبه خاطر سپاری در حافظه بهتر صورت گیرد. مثلا اگر می خواهید ۶ ساعت فیزیک بخوانید آن را به سه قسمت دو ساعته تقسیم کنید و هر یک روز در میان ۲ ساعته مطالعه کنید.
▪ تصمیم به خاطر سپردن:
اگر تصمیم بگیرید به خاطر بسپارید و در مواقع ضروری به یادآورید این کار شدنی است اگر با خود عهد ببندید که باید مطلبی را یاد بگیرد، یقینا موقع مطالعه دقت بیشتری خواهید داشت.
▪ خوب درک کردن:
اگر مطلبی را به جای حفظ کردن بفهمید بهتر در حافظه می ماند و کمتر فراموش می شود. در واقع حفظ کردن مطالب، زنگ خطری برای فراموش کردن آنهاست. پس هرگز بدون درک صحیح مطالب سعی در حفظ کردن آنها نداشته باشید چون فقط مطالبی به حافظه بلند مدت سپرده می شوند که به درستی فهمیده شوند.
▪ تکرار:
برای این که مطلبی به مدت طولا نی در حافظه بماند باید ابتدا، آن مطلب مرور گردد و همچنین این مرور در فواصل زمانی معین انجام گیرد.
▪ استفاده از انواع حافظه:
در هنگام مطالعه از سه حافظه خود (بینایی، شنوایی و حرکتی) یک جا استفاده کنید. یعنی از نگاه کردن (بصری) تکرار عبارات با صدای بلند (شنوایی) و یادداشت برداری (حرکتی).
▪ تصویرسازی:
در هنگام خواندن مطالب سعی کنید تصویر ذهنی از آن برای خود بسازید. اگر بتوانید تصاویر مطلب خوانده شده را در ذهن ایجاد کنید، خیلی راحت تر می توانید آنها را به خاطر بسپارید (مثلا با به کار بردن کلمه اسب شکل این حیوان را در ذهن مجسم کنید).
▪ وسایل کمک آموزشی:
استفاده از فیلم، اسلا ید، چارت، شکل و امکانات آزمایشگاهی و … یادگیری را تسریع و تسهیل می کند.
▪ روش جز» و روش کلی:
در روش جز» به جز» متن را به صورت بند بند یاد بگیرید یعنی ابتدا بند اول را به خاطر بسپارید سپس بند دوم را. در روش کلی تمام متن را به طور کامل مطالعه کنید پس از آن سعی کنید متن را برای خود با دیگران تکرار کنید و دوباره متن را به طور کامل از اول تا آخر بخوانید.
▪ ارتباط دادن بین مطالب:
مطالب هر چه بیشتر به هم مرتبط باشند بهتر در حافظه ثبت می شوند. لذا در هنگام مطالعه تا حد ممکن بین مطالب خوانده شده ارتباط برقرار کنید.
▪ سازماندهی:
نظم دادن به اطلا عات به خاطر سپاری آنها را آسانتر می کند، مطالبی را که می خوانید به صورت منظم در آورده و آنها را طبقه بندی کنید. اگر بدون نظم و دسته بندی پشت سر هم بخوانید احتمال این که فراموش کنید بسیار زیاد است. مثلا مواد غذایی زیر را باید به یاد داشته باشید. (گوشت، کره، شنبلیله، خامه، تخم مرغ، ترب، شیر، تربچه، ماهی، ماست، جعفری، سرشیر) برای به خاطر سپاری آنها بهتر است آنها را دسته بندی کنید:
▪ مواد پروتئینی:
گوشت، مرغ، ماهی، میگو
▪ لبنیات: کره، خامه، شیر، ماست
▪ سبزیجات:
شنبلیله، ترب، تربچه، جعفری
برجستگی و نمایان سازی: اگر نکته ای برجسته تر از سایر نکات باشد بهتر در حافظه می ماند. یک فرد قد بلند بین دیگران نمایان تر است. از این اصل در مطاله هم می شود استفاده کرد. مثلا هنگام خواندن، زیر نکات مهم را خط بکشید تا به واسطه اصل برجستگی نکات مهم سریعتر به خاطر سپرده شوند (ابتدا باید خوب بخوانید و درک کنید سپس آنهایی را که مهم تشخیص می دهد خط بکشید تا در هنگام مرور سریعتر آن نکات به چشم آیند).
● تقدم و تاخر:
مطالبی را که در ابتدا می خوانیم بهتر در حافظه می ماند (تقدم) و همچنین مطالبی که در آخر می خوانیم راحت تر به خاطر سپرده می شوند و بیشترین فراموشی مربوط به مطالب میانی است. برای جلوگیری از فراموشی باید صفحات کمتری را مطالعه کرد. در واقع با استراحت های کوتاه مدت در حین مطالعه می توانید اصل تقدم و تاخر را رعایت کنید. اگر ۲ ساعت پشت سر هم مطالعه کنید بین مطالب اولیه و آخری فاصله زیادی می افتد و احتمال فراموشی افزایش می یابد.
▪ تقطیع:
آستانه حافظه کوتاه مدت هر شخص ۲+۷ ماده است یعنی تا ۲+۷ قطعه را می توان به خاطر سپرد مثلا ده حرف (ن ازوم آش ن اد) را می توان به یک قطعه تبدیل کرد که حفظ آن راحتتر شود (مثل دانشآموزان)
▪ تدابیر یادیار:
استفاده از ترفندهایی که به واسطه آن بتوان به موضوع اصلی پی برد، مثلا برای یادآوری تخم مرغ، کره، نان و … می توان از چراغ روشنائی سردر خانه روبه رو استفاده کرد. مثلا تصور تخم مرغ بزرگی که به تیر چراغ برق تکیه داده یا نانی که بر سر در خانه روبه رو قرار گرفته است.
▪ تداعی:
برای به خاطر سپاری بهتر باید بین مطالب ارتباط و تداعی خوبی برقرار کنید. (تجاسم مطلب) برای به خاطر سپاری بهتر می توانید مطلب مورد نظر را به صورت بزرگ و مسخره در ذهن مجسم کنید یا رنگ های مختلف به آن بدهید. مثلا مداد و ماشین (ماشینی که راننده اش مداد است) یا ماشین و گنجشک (درماشینی نشسته بودم گنجشکی که لباس افسر را پوشیده بود جلویم را گرفت) و … 
 
نویسنده : حسن حاجی زاده اناری منابع: در روزنامه موجود است. 
 
مردم سالاری


روش های کاربردی تقویت حافظه

نویسنده: حسن صمدی

در این مقاله روش‌های کاربردی جهت به خاطر سپاری مطالب ارائه شده است که با بکارگیری آنها می‌توانیم حافظه خود را تقویت کنیم. شما برای به خاطر سپاری مطالب ابتدا باید ذهنی راحت و آرام داشته باشید چرا که هنگام اضطراب و نگرانی، به خاطر سپاری و حفظ مطالب مشکل خواهد بود. بنابراین روشی را که برای احساس آرامش به شما پیشنهاد می‌کنیم امتحان کنید.
از زمان‌های دور افراد مختلف عادت داشتند، هنگامی که می‌خواستند مطلبی را فراموش نکنند، نخی به دور انگشتان گره می‌زدند، کنار روسری خود را گره می‌کردند، کنار کاغذ خود را خم می‌کردند و یا با خودکار کف دستشان علامت می‌زدند و... و کلیه مطالبی را که باید به خاطر می‌سپردند با همین علامتها، به یادداشتند. بنابراین هر کس برای خود روشی در حفظ کردن مطالب دارد که شاید بیشترین بازدهی را برای همان فرد داشته باشد.
در این مقاله روش‌های کاربردی جهت به خاطر سپاری مطالب ارائه شده است که با بکارگیری آنها می‌توانیم حافظه خود را تقویت کنیم. شما برای به خاطر سپاری مطالب ابتدا باید ذهنی راحت و آرام داشته باشید چرا که هنگام اضطراب و نگرانی، به خاطر سپاری و حفظ مطالب مشکل خواهد بود. بنابراین روشی را که برای احساس آرامش به شما پیشنهاد می‌کنیم امتحان کنید.

یک روش برای احساس آرامش ذهنی

پیش از اینکه شروع به یادآوری مطلبی بکنید روش زیر را اجرا کنید تا آرامش ذهنی برقرار شود و مطالب را بهتر دریابید.
۱) بانگرش مثبت در رابطه به این که شما می‌توانید کل مطالب را بیاد بیاورید، شروع کنید.
۲) روی یک صندلی نشسته و پشتتان را کاملاً صاف به آن تکیه بدهید.
۳) چشمانتان را ببندید و با دودستتان محکم دو طرف صندلی را بگیرید.
۴) محکم به صندلی بچسبید و آن را تا آنجا که می‌توانید، بالا بکشید.
۵) حین کشیدن صندلی به سمت بالا، پاهای‌تان را محکم به زمین فشار دهید.
۶) درهمین حالت آهسته تا ۱۰ بشمارید و احساس کنید که عضلات و بدن شما چقدر کشیده می‌شوند.
)۷ اکنون کاملاً عضلات را شل کنید و بدن را بدون حرکت و آرام روی صندلی آزاد بگذارید و احساس کنید که چقدر آرامش دارید.
۸) باچشمان بسته تصور کنید که انسان موفقی هستید و طعم موفقیت را در تصورات خود بچشید.
۹) آرام چشمان خود را باز کنید و در این وضعیت، شروع به دوره کردن مطالب خود کنید.
۱۰) اگر بازهم احساس فشار و اضطراب دارید مراحل را از ابتدا تکرار کنید.

روش کلید ماشین

برای تقویت حافظه خود می‌توانید از کلید ماشین، عینک، دفترچه، کتاب‌ها یا نامه‌ها و یا کلید وسایلی که باید به طور دائم همراه شما باشند استفاده کنید. بدین ترتیب که سعی کنید کلید ماشین خود را جائی بگذارید که در معرض دید نباشد به عبارتی آن را پنهان کنید تا هنگامی که برای رانندگی کردن نیاز به آن دارید مجبور به یادآوری مکان آن باشید.

روش یادآورها

معلمی یک صندوق سفید بزرگ را هنگامی که می‌خواست تلفن مهمی بزند یا کار مهمی انجام دهد جلوی در خروجی می‌گذاشت. بدین ترتیب هنگامی که می‌خواست از منزل خارج شده یا وارد شود با دیدن این صندوق به یاد وظیفهِ مهم خود می‌افتادو شما نیز می‌توانید با به کار بردن یادآورهای مختلف، از به تعویق انداختن وظایف مهم جلوگیری ‌کنید.

بازتاب شرطی

بنیان گذار این روش دانشمندی روسی به نام "پاولوف" بود. کاربرد این روش در قلم و حافظه بسیار وسیع است. طبق دستورات این روش باید سعی کنید مطالعات خود را هر روز دقیقاً در یک مکان و تحت شرایط ثابتی مانند خواندن در وضعیتی خاص و یا حتی خط کشیدن با رنگ و مواد خاص و... انجام دهید.
با تکرار این کار ذهن شما در وضع بسیار مساعدی برای مطالعه قرار خواهد گرفت، دقت شما افزایش پیدا کرده و انرژی کمتری صرف می‌کنید.

به یادآوری خاطرات گذشته در تقویت حافظه

کوشش کنید روی ورقه کاغذی خاطره‌های زمانی را که سن شما از ۱۰ تا ۱۵ سال بوده است، یادداشت کنید. این یادداشت را روزهای بعد با هر خاطره‌ای از خاطرات گذشته، در سال‌های مذکور که به یادتان می‌آید، تکمیل کنید.پس از یک هفته به دوره ۶ تا ۱۰ سالگی و سپس در هفته‌های بعد از دوره طفولیت تا ۶سالگی بپردازید و خاطره‌های این دوره را نیز یادداشت کنید.
برای هر خاطره سعی کنید که تصویری از گذشته در ذهن خود به وجود بیاورید.
(خاطره‌هایی که از دوره طفولیت و جوانی شما به جای مانده است موجب شگفتی شما خواهد شد.)

به خاطر سپاری نامها و چهره ‌ها

در مرحله اول نام شخص را کامل بشنوید و به ذهنتان فرصت دهید تا آن را تحلیل کند. سپس به چهره‌ شخص توجه کنید. بخصوص اگر مشخصه واضحی در ظاهر او بود نام او را به طریقی به این مشخصه یا مشخصات ربط داده و حفظ کنید.
چنانچه موفق نشدید، سعی کنید خودتان را به آن شخص علاقمند کرده و کوشش کنید اطلاعات بیشتری راجع به او کسب کنید و سپس این اطلاعات را با نام چهره او تطبیق دهید.

به خاطر سپاری زبان‌های خارجی

اگر بخواهید به یک زبان خارجی حرف بزنید و بتوانید لغات و جملات آن را به طور کامل در حافظه خود نگه دارید باید سعی کنید، به این زبان فکر کنید و حرف بزنید. به عبارتی افکار شما، بدون ترجمه زبان فارسی به آن زبان خارجی مستقیماً به کمک واژه‌های خارجی بیان شود.
این امر در آغاز به نظر بسیار دشوار می‌نماید ولی پس از تمرین، کاری بسیار آسان خواهد بود. باید واژه نامه‌ای که برای ابتدای کار کافی باشد، در اختیار داشته باشید و از طرف دیگر به طرز ترکیب جملات،آگاه شوید. برای احاطه به این امر به شما توصیه می‌شود به هر مطلب یا گفتگو به زبان خارجی، چندین بار گوش دهید. سعی کنید کل عبارت، موقعیت بکار بردن آن و... را به خاطر بسپارید و در موقعیت‌هایی مشابه از عبارات و جملات آموخته شده استفاده کنید.
هیچ گاه از ترجمه لفظ به لفظ استفاده نکنید و چنانچه قصد خواندن متن به زبان خارجی دارید ابتدا متن را خوانده و معنای جملات را حدس بزنید و سپس یکی از ترجمه‌های خوب آن متن را مطالعه کنید.

به خاطر سپاری تاریخ و جغرافیا

تاریخ درسی نیست که بتوان تمامی اطلاعات آن را در زمانی کم به خاطر سپرد بلکه باید به تدریج و با برقراری ارتباط بین تاریخ‌ها و کشف همزمانی اتفاقات با هم حتی مقایسه تواریخ آن را به خاطر سپرد.
برای مطالعه جغرافیا نیز مانند تاریخ پیش از مطالعه، شناخت کلی و صحیحی از جزئیات داشته باشید. باید بدانید که جغرافیا عبارت از، شرح و توصیف داده‌های مستقل نیست بلکه میان بسیاری ازمطالبی که باید یادبگیرید، رابطه‌ای وجود دارد.
در صورت فهم کامل این درس این امکان را پیدا می‌کنید که تقریباً بتوانید منابع کشاورزی و منابع کافی در یک ناحیه یا یک کشور را شرح دهید. سعی کنید بین اعداد، نام کشورها، محصولات، آب و هوا و... به روش‌هایی که در قسمت‌های قبل توضیح داده شده ارتباط برقرار کنید.

به خاطر سپاری ریاضیات

برای کسب موفقیت در به خاطرسپاری علوم ریاضیات، نخست باید قضایا و فرمول‌ها را به خوبی یاد بگیرید. در حل مسائل، هوش، استدلال و درک مفهوم مسئله دخالت دارند.
▪ هندسه: نخست باید درک صحیحی از آن داشته باشید. قضایای هندسه را به صورت خلاصه در دفترچه‌ای همیشه همراه خود داشته باشید و به شکل‌های مربوطه به قضایا بسیار توجه کنید. از آنچه پس از مطالعه اشکال در می‌یابید فهرستی تهیه کنید که سپس خصوصیات شکل و نتایج کلی استدلال خود را یادداشت نمائید...
▪ جبر: در این مورد نیز ابتدا باید مفهوم را کاملاً فهمیده باشید و فرمول‌ها و قضایا را به صورت خلاصه همانطور که در قسمت قبل گفته شد، همراه داشته باشید و از آنها کمک بگیرید.
به خاطر سپاری فیزیک، شیمی و علوم طبیعی‌
مطالعه این علوم شامل دو بخش است:
۱) مطالعه داده‌های عادی، واقعیت‌ها، مشاهدات و آزمایش‌ها.
۲) مطالعه طرح‌ها (کروکی‌ها)، فرمول‌ها، مسائل و...
برای مطالعه قسمت اول، ابتدا باید مطا لب را به طور مستقیم به خاطر بسپارید و روشی را که در رابطه با حفظ تاریخ و جغرافیا گفتیم در اینجا نیز بکار برید.برای مطالعه قسمت دوم نیز آنچه که در رابطه با به خاطرسپاری ریاضیات گفتیم، صادق است!
منبع:forum.p30world.ir


مهارت های مطالعه صحیح برای درس خواندن (1)


نویسنده: اردشیر کیانی




 

شما این ضرب المثل را شنیده اید که« کار نیکو کردن از پر کردن است ». به نظر شما آیا این ضرب المثل برای مطالعه نیز جواب می دهد؟ آیا زیاد خواندن شما را به هدف مورد نظرتان که همانا فهم و یادگیری و موفقیت در امتحان است می رساند؟ به نظر من این جمله ناقص است. من دوستان زیادی را دیده ام که به من گفته اند: اقا ما شب تا صبح بیدار بودیم و داشتیم درس می خواندیم اما نتوانستیم در امتحان موفق باشیم.
به نظر می رسد اگر ما نحوه ی درست مطالعه را ندانیم بیهوده وقتمان را هدر می دهیم بدون این که نتیجه ی دلخواه مان را بگیریم. به عبارت دیگر به کارگیری مهارت های مطالعه موجب می شود که ما یک مطلب را در مدت زمان کوتاه تری یاد بگیریم در این صورت دیگر لزومی ندارد پرخوانی(1) یا دوباره خوانی کنیم.
مطالعه ی ثمربخش متأثر از دو عامل است. عامل اول علاقه نسبت به مطالب خواندنی، و عامل دوم کاربرد ماهرانه ی فنون و مهارت های مطالعه، علاقه نسبت به مطالب خواندنی سبب می شود که شخص بیشتر مطالعه کند و مطالعه ی بیشتر توأم با کاربرد فنون و مهارت ها، مطالعه را آسان تر، سریع تر و لذت بخش تر می سازد. در نتیجه علاقه ی خواننده نسبت به مطالب خواندنی افزایش می یابد، و سبب می شود تا وی به مطالعه ی بیشتر بپردازد و از خواندن مطالبی که باید بخواند دوری نکند، و در زمان کم تر مطالب بیشتری را بداند.

اصول مطالعه و فراگیری بهتر

برای بهبود و افزایش توان یادگیری می بایست اصول ذیل را با دقت اجرا کنید. زیرا تنها با رعایت این اصول است که می توانید بهتر بیاموزید و از وقت حداکثر استفاده را ببرید. ما این اصول را به سه مرحله تقسیم کرده ایم و در هر مرحله توصیه های سودمندی بیان داشته ایم. این اصول عبارتند از:
اصولی که قبل از مطالعه باید رعایت کرد.
اصولی که هنگام مطالعه باید رعایت کرد.
اصولی که باید بعد از مطالعه رعایت کرد.

1- اصول قبل از شروع مطالعه

1-1- تعیین هدف:

شما باید قبل از مطالعه برای خودتان هدفی را مشخص کنید، ‌به این معنی که این
درس را به چه منظوری می خواهید مطالعه کنید؟ آیا فقط نکته های اصلی درس را می خواهید یا قصد دارید همه ی مطالب کتاب را حفظ کنید یا بفهمید. این سؤالات در روند مطالعه ی شما از جهت کمیّت و کیفیت مؤثر خواهد بود.

2-1- تعیین مدت زمان مطالعه:

بعد از تعیین هدف باید معلوم کنید که چه مقدار زمان می خواهید صرف مطالعه کنید و این که چه حجمی از کتاب را می خواهید بخوانید. روان شناسان معتقدند که مغز انسان تمایل شدیدی به انجام هرچه سریع تر کار دارد و به همین دلیل اگر زمان و مقدار مطالعه مشخص نشود، موجب سردرگمی و کاهش دقت در هنگام مطالعه می شود. از طرفی تعیین زمان و مقدار مطالعه به خواننده آرامش می دهد و این آرامش موجب افزایش میزان یادگیری و سرعت مطالعه می شود.

3-1- انتخاب محیط مناسب: یکی از مهم ترین عوامل

یادگیری تمرکز حواس است بنابراین شما باید در محیطی مطالعه کنید که عوامل حواس پرتی و عدم تمرکز به حدّاقل برسد.

4-1- پرهیز از پرخوری قبل از مطالعه:

همان گونه که مطالعه با شکم خالی و در حال گرسنگی کم اثر و بی فایده است مطالعه پس از صرف غذای زیاد و سنگین و با شکم پر نیز غیرمفید بوده و منجر به یادگیری نمی شود. بنابراین سعی کنید با وضعیت جسمانی راحتی به مطالعه بپردازید. به قول شاعر:
« نه چندان بخور کز دهانت برآید... نه چندان که از ضعف جانت درآید »

2- اصول هنگام مطالعه

1-2- مطالعه ی فعالانه داشته باشید:

دانش آموزی که به منظور یادگیری و به صورت هدف دار مطالعه می کند برای یادگیری بهتر باید مطالعه ی فعال داشته باشد شما می توانید با خلاصه برداری، حلّ تمرین، علامت گذاری و گزینش نکته های مهم، مطالعه ی خودتان را فعال کنید. هم چنین سعی کنید با طرح سؤالاتی از قبیل این که هدف اصلی نویسنده چیست؟ این که کتاب راجع به چه موضوعی است؟ نکات اصلی و فرعی کدام است؟ آیا مطالب از نظر شما اهمیت دارد؟ و سؤالاتی از این قبیل. خلاصه این که عادت پرسیدن را در حین مطالعه در خود تقویت کنید.

2-2- جدّیت داشته باشید:

وقتی تصمیم می گیرید، فوراً شروع کنید و اجازه ندهید افکار مزاحم مانع شما شود. سعی کنید با روش های گفته شده در مهارت تمرکز حواس، تمرکز خود را افزایش داده و از دقت خود نهایت استفاده را ببرید.
شخص اگر در خواندن کمر همت ببندد و با فعالیت های ذهنی خویش به درک بیشتری نایل شود کار بزرگی انجام داده است. این نوع خواندن پویاتر و مستلزم فعالیت های مختلف بیشتری است. ( منظور مهارت های اشاره شده در این کتاب است ).

3-2- به خودتان استراحت بدهید:

برای داشتن یک مطالعه ی مفید و به منظور درک بهتر مطالب باید پس از حدود 45 دقیقه مطالعه به خود استراحت کوتاهی(10 الی 15 دقیقه) بدهید.

4-2- از روش صحیح مطالعه استفاده کنید:

برای این که مطالعه ی مؤثر داشته باشید باید با روش های استاندارد مطالعه آشنا شوید. البته روش های مطالعه ی زیادی مطرح شده است ولی از میان این روش ها روش مطالعه PQ4R یا پس ختام می تواند برای شما بسیار مؤثر باشد که در ادامه مطالب به بیان این روش پرداخته می شود.

3- اصول بعد از مطالعه

پس از این که مطالعه ی شما به پایان رسید نباید تصور کنید که کارتان تمام شده و مطالبی را که مطالعه کردید دیگر از یادتان نمی رود. بلکه مهم ترین بخش، تکرار و مرور مطالب مطالعه شده است. درواقع شما با مطالعه ی مؤثر مطالب را خلاصه نویسی و دسته بندی کرده اید. تا در مواقع مختلف از جمله امتحان و آزمون بتوانید با مرور مطالب به حافظه ی خود در به یاد سپردن مطالب کمک کنید. بنابراین باید با مرور و تکرار مطالب، ضریب ماندگاری مطالب آموخته شده را در ذهن خویش افزایش دهید. البته مباحثه با دوستان و هم چنین درس دادن به جمعی از دانش آموزان نیز یک راه مفید برای درک بهتر مطالب و تثبیت یادگیری و رفع اشکالات درسی است.

روش صحیح مطالعه

مطالعه یک فنّ و مهارت است و یک دانش آموز ماهر باید روش درست مطالعه را بداند تا بتواند بهتر یاد بگیرد، بهتر امتحان بدهد، از درس خواندن لذت ببرد و نهایتاً این که از عملکرد خویش احساس خوبی داشته باشد.
متخصصان، روش های مختلفی را برای مطالعه ی مؤثر عنوان کرده اند که یکی از بهترین و مؤثرترین روش های مطالعه، روش PQ4R است که در زبان فارسی « پس ختام » نام گرفته و شامل شش مرحله می باشد.

این مراحل عبارتند از:
پیش خوانی( preview)
سؤال گذاری( Questioning)
خواندن( Reading)
تفکر کردن( Remind)
از حفظ گفتن( Recite)
مرور کردن( Review)

1- پیش خوانی

اگر می خواهید مطالب یک کتاب یا فصلی از یک کتاب را یاد بگیرید، ابتدا به سرعت، تمام آن فصل را یک بار از نظر بگذرانید تا یک برداشت کلی از موضوع ها و مفاهیم آن فصل به دست آورید. در این مرحله می توانید قسمت های مهم و اصلی فصل را تشخیص بدهید تا در مراحل بعدی مطالعه بیشتر روی یادگیری آن قسمت ها تمرکز کنید. در مرحله ی پیش خوانی فقط به دنبال به دست آوردن مفاهیم کلی و موضوع های اصلی فصل هستیم، پس بهتر است تیترهای اصلی و فرعی را مطالعه کنید زیرا هدف های اصلی هر فصل را می توان در این تیترها پیدا کرد.
بسیاری از نکات کلیدی و اصلی هر پاراگراف را می توان در لغات Bold یا کلمات Italic پیدا کرد. مرحله ی پیش خوانی به شما کمک می کند که علاوه بر یک آشنایی مقدماتی با موضوع فصل، نکات اصلی و فرعی را تا حدّ بسیار زیادی تشخیص بدهید و برای ورود به مرحله ی بعدی یعنی سؤال کردن آماده شوید.

2- سؤال کردن

بعد از پشت سر گذاشتن مرحله ی پیش خوانی و آشنایی کلی با مطالب فصل، سعی کنید در رابطه با موضوع مطالعه سؤال هایی طرح کنید. بهترین راه برای انجام این کار این است که عناوین، سرفصل ها و تیترهای اصلی را به سؤال تبدیل کنید. برای مثال در رابطه با همین مطلبی که مطالعه می کنید می توانید بپرسید: روش پس ختام چیست؟ چند مرحله دارد؟ و...
بهتر است سؤالات شما تا حدّ امکان ساده و متناسب با برداشت سطحی شما در حین پیش خوانی باشند. در عین حال سعی کنید سؤالات را با کلماتی از قبیل: چگونه، چه کسی، چرا، چه چیزی، بسازید. سؤالات را حتماً یادداشت کنید تا در مراحل بعدی بتوانید پاسخ آن ها را به دست آورید در بعضی مواقع با همین سؤالات به ظاهر ساده می توانید به تعداد زیادی از سؤالات امتحانی دست پیدا کنید. باز هم تکرار می کنیم، سعی کنید تیترهای اصلی و یا فرعی را به سؤال تبدیل کنید. سؤال گذاری ممکن است وقت شما را بگیرد و کمی مشکل باشد ولی به طور چشم گیری تمرکز حواس، دقت و سرعت عمل شما را افزایش می دهد و موجب سهول یادگیری شما می شود.

3- خواندن

همه ی ما وقتی درس می خوانیم منظورمان این است که درس را یاد بگیریم، بفهمیم، حفظ کنیم و به خاطر بسپاریم برای همین سعی می کنیم خط به خط کتاب و جزوه را بخوانیم و حفظ کنیم و در ذهن خود تکرار کنیم در صورتی که به گفته ی« تونی بوزان » از محققین بنام روش های مطالعاتی، هدف از مرحله ی خواندن یادگیری و به خاطر سپردن مطالب نیست. هدف از مرحله ی خواندن فقط فهمیدن و انتقال اطلاعات از کتاب به یادداشت ها است. یعنی خلاصه نویسی و یادگیری و به خاطر سپردن مطالب باید از روی خلاصه نویسی ها و در زمان های مرور صورت گیرد.
در این مرحله مطالب فصل را با دقت و به طور کامل مطالعه کنید. در حین مطالعه سعی کنید به سؤالاتی که قبلاً طرح کرده اید جواب دهید. در این مرحله باید بعد از مطالعه و تفکر در مورد موضوع هر بخش، خلاصه برداری را فراموش نکنید. سعی کنید با خلاصه برداری کردن- به روشی که در مهارت خلاصه برداری گفته شده است- طوری مطالب خود را تنظیم کنید که در مراحل بعد بتوانید به راحتی حفظ کنید و به خاطر بسپارید. در این میان استفاده از خلاقیت و مهارت های ابداعی بسیار مؤثر می باشد.

4- تفکر

به طور کلی این مرحله در همه ی مراحل مطالعه نقش کلیدی دارد. به خصوص در هنگام خواندن و طراحی سؤال. بنابراین سعی کنید در هنگام خواندن در مورد مطالب و مثال ها فکر کنید و از مطالب تصویرسازی ذهنی داشته باشید.هم چنین سعی کنید بین آن چه که از قبل در مورد این مطالب می ذدانستید و آن چه می خوانید ارتباط برقرار کنید.

5- از حفظ گفتن

پس از پشت سر گذاشتن دو مرحله ی قبل یعنی خواندن و تفکر سعی کنید مطالب مهم آن را برای خودتان بازگو کنید. ضمناً سعی کنید به سؤالاتی که قبلاً طرح کرده اید به زبان خودتان پاسخ دهید. بهتر است در این مرحله به جای استفاده از جملات کتاب از جملات ساخته ی خودتان استفاده کنید. درواقع سعی کنید مطال مطالعه شده را به زبان خودتان و آن طور که راحت تر هستید بازگو کنید. سعی کنید خودتان را از قید و بند جملات کتاب آزاد کنید. از حفظ گفتن به شما کمک می کند که بخش هایی را که خوب یاد نگرفته اید تشخیص بدهید و آن ها را از نو بخوانید.

6- مرور کردن

وقتی که تمام فصل را خواندید در فاصله های مناسب مطالب مطالعه شده را مرور کنید. بهترین راه مرور کردن این است که از خلاصه های خودتان استفاده کنید و سعی کنید سؤالات هر فصل را ( چه آن هایی که خودتان طرح کرده اید، چه آنهایی را که کتاب طرح کرده است) بدون مراجعه به مطالب متن درس پاسخ بدهید. بخش هایی را که نمی توانید به سؤالات آن ها جواب بدهید، از نو بخوانید یا این که با مراجعه به خلاصه های تان دوباره آن ها را مرور کنید. مرحله ی ششم را در فاصله های مناسب تکرار کنید تا تمامی مطالب مطرح شده را به خاطر بسپارید.
مهم ترین قسمت مطالعه که سبب ثبت اطلاعات در لایه های زیرین ذهن می شود و جلوی فراموشی را می گیرد مرور کردن است به طوری که پیشینیان معتقد بودند ( الدرس حرف و التکرار الف) یعنی درس یکبار و تکرار هزاربار. خوش بختانه مطالعات دانشمندان علوم روانشناسی و یادگیری از جمله مطالعات آقای لایتنر این هزار بار را به 4 بار تقلیل داده است.

زمان های مرور

1- یک روز بعد که فراموشی را تا یک هفته به تأخیر می اندازد.
2- یک هفته بعد که فراموشی را تا یک ماه به تأخیر می اندازد.
3- یک ماه بعد که فراموشی را تا چهار ماه به تأخیرمی اندازد.
4- چهار ماه بعد که فراموشی را تا یک سال به تأخیر می اندازد.

نکاتی درباره ی زمان و مکان مطالعه

قبل از این که به شرایط و امکانات مطلوب برای یک مطالعه ی دلپذیر و مناسب اشاره کنیم ذکر این نکته را ضروری می دانیم که گاهی فراهم کردن این شرای برای همگان امکان پذیر نیست طبیعی است که عدم وجود این شرایط نباید بهانه ای برای عدم موفقیت شما باشد. بسیاری از نوابع و انسان های تاریخ ساز مشکلات و مزاحمت ها را نادیده گرفتند و توانسته اند با انگیزه ی قوی بر مطالب درسی خود تمرکز کرده و با غلبه بر مشکلات سرآمد روزگار خود باشند.
ولی اگر بتوانید شرایط زیر را فراهم کنید به تمرکز حواس و مطالعه مؤثرتر کمک خواهد شد.

1- میز مطالعه داشته باشید: روی میز شما باید وسایل و لوازم مرتبط با درس باشد مثل: کتاب های کمک درسی، خط کش و...بنابراین عکس، نامه ی خصوصی و یا هر چیزی که موجب حواس پرتی شما باشد را نباید روی میز قرار دهید. به خصوص موبایل را در هنگام درس خواندن از خود دور کنید.
2- داشتن اتاق، موجب آمادگی ذهنی بیشتر و تمرکز حواس بهتر در حین مطالعه می شود.
3- هر چقدر اتاقتان بدور از سروصدا باشد بهتر است.
4- در اتاق مطالعه باید هوای تازه جریان داشته باشد. بنابراین گاهی پنجره را باز کنید تا هوای اتاقتان عوض شود.
5- سعی کنید اتاقتان نور مناسب داشته باشد. مطالعه در فضایی با نور کم و نامناسب و حتی نور زیاد و تند موجب خستگی و کاهش تمرکز می شود. نور مکان مطالعه باید کافی و مناسب باشد تا عمل دیدن به خوبی انجام شود. روشنایی روز بهترین نوع آن است، نور نباید به صورت مستقیم روی صفحه ی کتاب بتابد زیرا نور مستقیم باعث خستگی چشم و کاهش میزان دید می شود و درک شما را از مطالب کاهش می دهد. هم چنین نباید در محلی بنشینید که نور روی کتاب سایه بیندازد.
6- مطالعه در کنار وسایل صوتی و تصویری روشن و در اتاقی که در و دیوار آن پر از عکس های مختلف است موجبات حواس پرتی را ایجاد می کند بنابراین سعی کنید عادات غلط را از خود دور کنید و بی جهت به خود تلقین نکنید که مثلاً من با صدای موزیک بهتر درس را می فهمم.
نشستن پشت میز مطالعه بهترین حالت برای درس خواندن و لم دادن و دراز کشیدن بدترین حالت است. چرا که موجب خستگی و خواب آلودگی شما می شود و امکان استفاده از دست هایتان برای یادداشت برداری را محدود می کند.
8- اگر اتاق مشترک دارید سعی کنید میزتان رو به روی هم نباشد.
9-هر از چند گاهی دکور اتاقتان را تغییر دهید تا انگیزه و نشاط در شما تقویت شود.
10- به اتاقتان برسید. بی نظمی و شلختگی شما را کلافه می کند و برای پیدا کردن اشیاء‌ و لوازم خود عصبی می شوید و وقت تان گرفته می شود و نهایتاً آمادگی شما برای مطالعه به شدت کاهش می یابد.
11- سعی کنید کتاب ها و دفاتر و سایر وسایل نوشتاری تان و هم چنین کتاب های کار و فرهنگ لغات آماده و در دسترس باشد.
12- سعی کنید برنامه ی زمانی منظم داشته باشید و به آن عمل کنید.
13- بهترین زمان برای یادگیری و مطالعه بستگی به عادات فردی شما دارد.
شما زمانی می توانید بهتر یاد بگیرید که آمادگی و احساس بهتری داشته باشید. بنابراین سعی کنید ساعات انرژیک ( پرانرژی ) خود را شناسایی کنید و دروس خود را در آن ساعات مطالعه کنید.
14- بهتر است دروس حفظ کردنی را صبح زود مرور کنید.
15- از مطالعه ی طولانی و پشت سر هم پرهیز کنید. بهتر است به جای سه ساعت مطالعه مستمر و مداوم آن را به سه بخش 45 دقیقه ای تقسیم کنید و در فواصل زمانی مشخص به خودتان استراحت بدهید.
16- اگر می خواهید از استرس شدید شب امتحان و پرخوانی خسته کننده ی مطالب نجات پیدا کنید بهتر است با برنامه، مستمر و روزانه درس بخوانید و آخر هفته مرور و ارزیابی کنید.
17- جمعه ها روز استراحت و زمان پرداختن به کارهای ضروری، دید و بازدید و نظافت است. سعی کنید در طول هفته کارهای تان را انجام دهید تا از روز جمعه ی خود نهایت لذت را ببرید ولی اگر تکالیف درسی ضروری و یا دروس عقب مانده داشتید صبح انجام دهید و لااقل نیمی از روز را به استراحت بپردازید.

نحوه ی خواندن دروس

نحوه ی آموختن ریاضیات

ریاضیات یکی از علوم اساسی و پرکاربرد در سایر علوم و زندگی روزمره است. آموختن این علم موجب وسعت بخشیدن به نظام فکری شخص و تقویت قدرت استدلال، تفکر منطقی و به عبارت ساده تر ایجاد مهارت حلّ مسأله در افراد می گردد. و اگر فردی از مهارت حلّ مسأله برخوردار باشد قادر خواهد بود از این مهارت برای حلّ هر نوع مسأله ای استفاده نماید.
ریاضیات از دو بخش کلی تشکیل شده است:
1) درک مفاهیم و نحوه ی استدلال ریاضی
2) تمرین و به کار بردن این مفاهیم
نکته ی قابل توجه این که دانش آموزان در هر دو بخش به شدت وابسته به معلم می باشند. البته اگر دانش آموز فاقد انگیزه، پشتکار و علاقه ی کافی باشد حرفه ای ترین معلم نیز نمی تواند اثربخش باشد. لذا قبل از این که به روش های بهتر آموختن ریاضی اشاره کنیم باید موانع یادگیری درس ریاضیات را بشناسید و آن را برطرف کنید. این موانع عبارتند از:
1) یادگیری ریاضیات، حلّ معادلات، اثبات قضایا و... کاری عبث و بیهوده است و فقط اتلاف وقت است. اگر شما هم این گونه فکر می کنید بهتر است با سؤال از معلمان به فواید و کاربردهای این علم به خصوص برای ادامه ی تحصیل در رشته های مرتبط، دیدگاه تان را اصلاح کنید.
2) من توانایی فراگیری ریاضیات را ندارم و یاد نمی گیرم. اکثر دانش آموزانی که این گونه فکر می کنند در اشتباه اند و به دلیل این که از شرایط یادگیری مناسب برخوردار نبوده اند و شکست هایی را تجربه کرده اند متقاعد شده اند که یاد نمی گیرند. در حالی که اگر شرایط تغییر کند و به اصول فراگیری ریاضیات توجه کنند حتماً از لذت یادگیری ریاضیات بهره مند می شوند. حال به برخی اصول بهتر یادگیری اشاره می کنیم.

1- حضور فعال و با تمرکز در کلاس درس:

ریاضی درسی نیست که شما در حین گوش دادن به آن بتوانید سرتان را پایین بیندازید در گوشه ی دفترتان نقاشی کنید و یا کارهای متفرقه انجام دهید بلکه باید به معلم توجه کنید، نکته برداری کنید و سؤال کنید و توضیح بیشتری بخواهید. تمرین حل کنید، در بحث های کلاس مشارکت کنید حتی اگر صد در صد به پاسخ های خود اطمینان نداشته باشید.

2- پایه ی ریاضیات خود را قوی کنید:

فراگیری هرموضوع زمانی آسان می شود که شما قبلاً موضوعات پیش نیاز را آموخته باشید. به همین دلیل است اگر در ریاضیات پایه ی ضعیفی دارید و مفاهیم ریاضی را در سال های قبل یاد نگرفته اید، اول باید به رفع این مشکلات بپردازید حتی اگرناچار شدید از کمک یک معلم با تجربه استفاده کنید.

3- منتظر معلم نمانید:

یک دانشمند معروف گفته است تنها راه یادگیری ریاضیات، پرداختن به ریاضیات است. بنابراین منتظر معلم نباشید تا مسایل را حل کند و به همه ی سؤالات و تمرین ها پاسخ دهد. خودتان دست به کار شوید. هرگز ذهنیت « نمی توانم » را به خود راه ندهید. از منابع مختلف استفاده کنید ولی در وهله ی اول از قدرت استدلال، اندیشه و تفکر خود کمک بگیرید.

4- از منابع کمکی استفاده کنید:

صرفاً به حضور درکلاس و آموختن از طریق معلم محدود نشوید. بلکه از سایر منابع نیز استفاده کنید مثلاً استفاده از کتاب های آموزشی مناسب، فیلم های آموزشی مفید وابزارها و ماکت های آموزشی توصیه می شود.

5- به طور گسترده از یادداشت برداری استفاده کنید:

در ریاضیات یادداشت برداری، حاشیه نویسی بسیاراهمیت دارد بنابراین سعی کنید چیزی را که یادداشت می کنید حتماً بفهمید. و مطالب خود را منظم و دسته بندی کنید. اگر لازم بود اشکال هندسی را نیز با دقت بکشید.
هم چنین از فرمول های مهم و اصلی غافل نشوید.
یادتان باشد هیچ بخشی از یک فرمول را نباید حذف کنید حتی علائم و نشانه ها.

چگونه تمرین های ریاضی را حل کنیم:

قبل از یادگیری مطالب جدید مفاهیم قبلی را مرور کنید:
چون فراگیری مفاهیم جدید مستلزم یادآوری مفاهیم قبلی است بنابراین به عنوان یک فراگیر ریاضی شما نیاز دارید که مفاهیم دروس مرتبط را به طور منظم مرور کنید. برای انجام بهتر این کار می توانید از یادداشت ها و خلاصه هایی که دارید استفاده کنید.
حل مسأله موجب یادآوری و تثبیت مفاهیم است: تمرین و حلّ مسأله موجب یادآوری مفاهیم و تثبیت آن ها در حافظه شده و کاربرد مفاهیم را به دنبال دارد. بنابراین ریاضی بدون تمرین و حلّ مسأله بی معنی است.
تسلیم نشوید: هیچ گاه با ذهنیت« نمی توانم » با مسأله ها و تمرین ها برخورد نکنید. اطمینان داشته باشید که در صورت درک صحیح مفاهیم قادر به حلّ اکثر تمرین ها خواهید بود و اگر نتوانستید تمرینی را حل کنید مطمئن باشید که مفاهیم درس را به خوبی درک نکرده اید.
برای حلّ تمرین ها زمان طولانی اختصاص ندهید: حلّ تمرین به ذهنی فعال و پویا نیاز دارد. چنان چه مدت زمان آن طولانی باشد. پویایی ذهن کاهش می یابد. بنابراین حلّ تمرین در ساعات پایانی شب و یا در اوقاتی که خسته اید منطقی به نظر نمی رسد. لذا توصیه می کنیم اگر قرار است 3 ساعت تمرین کنید آن را به 3 بخش 45 دقیقه ای تقسیم کنید.
هدف رسیدن به جواب تظمرین است: آن چه در حلّ مسأله و تمرین اهمیت دارد رسیدن به پاسخ درست است و سرعت حلّ مسأله در درجه ی دوم اهمیت است. تمرینی که غلط اما سریع انجام شود. هیچ فایده چون فراگیری مفاهیم جدید مستلزم یادآوری مفاهیم قبلی است بنابراین به عنوان یک فراگیر ریاضی شما نیاز دارید که مفاهیم دروس مرتبط را به طور منظم مرور کنید. برای انجام بهتر این کار می توانید از یادداشت ها و خلاصه هایی که دارید استفاده کنید.
حل مسأله موجب یادآوری و تثبیت مفاهیم است: تمرین و حلّ مسأله موجب یادآوری مفاهیم و تثبیت آن ها در حافظه شده و کاربرد مفاهیم را به دنبال دارد. بنابراین ریاضی بدون تمرین و حلّ مسأله بی معنی است.
تسلیم نشوید: هیچ گاه با ذهنیت« نمی توانم » با مسأله ها و تمرین ها برخورد نکنید. اطمینان داشته باشید که در صورت درک صحیح مفاهیم قادر به حلّ اکثر تمرین ها خواهید بود و اگر نتوانستید تمرینی را حل کنید مطمئن باشید که مفاهیم درس را به خوبی درک نکرده اید.
برای حلّ تمرین ها زمان طولانی اختصاص ندهید: حلّ تمرین به ذهنی فعال و پویا نیاز دارد. چنان چه مدت زمان آن طولانی باشد. پویایی ذهن کاهش می یابد. بنابراین حلّ تمرین در ساعات پایانی شب و یا در اوقاتی که خسته اید منطقی به نظر نمی رسد. لذا توصیه می کنیم اگر قرار است 3 ساعت تمرین کنید آن را به 3 بخش 45 دقیقه ای تقسیم کنید.
هدف رسیدن به جواب تمرین است: آن چه در حلّ مسأله و تمرین اهمیت دارد رسیدن به پاسخ درست است و سرعت حلّ مسأله در درجه ی دوم اهمیت است. تمرینی که غلط اما سریع انجام شود. هیچ فایده ای ندارد.
جواب تمرین ها را در کلاس کنترل کنید: سعی کنید از معلمتان برای کنترل پاسخ درست استفاده کنید ولی اگر این امکان میسر نشد حتماً از سرگروه و یا یکی از دانش آموزان قوی بهره بگیرید.
هرگز بدون انجام تکالیف و حلّ تمرین وارد کلاس نشوید: تکالیف خود را حتماً در منزل انجام دهید حتی اگر فکر می کنید که راه حل اشتباه باشد منتظر نباشید تا دیگران حل کنند و شما رونویسی کنید.
خلاق باشید: به راه های کلیشه ای اکتفا نکنید. از ذهن خود خلاقانه کمک بگیرید. خیلی وقت ها داشتن درکی صحیح از مفاهیم که خلاقانه از آن استفاده شود، راه حلّ تمرین را بسیار ساده می کند.

مراحل حلّ مسأله:

مرحله ی اول: مسأله را بفهمید:

یعنی بدانید که مسأله از شما چه می خواهد؛ چه چیزی مجهول است، داده های مسأله چیست؟ شرط مسأله چیست؟ اگر لازم بود، داده های مسأله را روی شکل نشان دهید ( به خصوص در هندسه ) . هم چنین سعی کنید صورت مسأله را به زبانی ساده برای خودتان توضیح دهید.

مرحله ی دوم: ارتباط بین داده ها و مجهول را پیدا کنید:

برای این کار از قوانین ریاضی و احکامی که در ذهن خود دارید استفاده کنید و نقشه ای را برای مرتبط ساختن داده ها با مجهول طرح کنید و در این نقشه عملیات لازم را برای حلّ مسأله مشخص کنید. اگر به جواب نرسیدید فکر کنید، شاید در جای دیگر مشابه این مسأله را حل کرده باشید.
به داده های مسأله خوب توجه کنید، ببینید چه نکته ی سودمندی را می توانید از داده ها استخراج کنید. فراموش نکنید اساساً منظور از حلّ مسأله برقراری ارتباط بین داده ها و مجهول می باشد.
برای حل مسأله تمرکز ذهن ضروری است اما اگر روی یک جنبه از مسأله متمرکز شوید خیلی زود خسته می شوید و حلّ مسأله را کنار می گذارید. بنابراین راه های مختلفی را که به ذهنتان می رسد امتحان کنید. مرتب از خود سؤال تازه بپرسید. باز هم اگر نتوانستید دلسرد نشوید کمی استراحت کنید دوباره مبارزه کنید ولی اگر نتوانستید به نظر می رسد هنوز در درک مفاهیم اشکال دارید لذا نیاز به کمک و راهنمایی معلم و یا یک فرد متخصص ضروری به نظر می رسد.

مرحله ی سوم: نقشه موردنظرتان را به دقت اجرا کنید:

در این مرحله لازم است که در نوشتن روابط ریاضی و انجام عملیات و محاسبات لازم، دقیق و با تمرکز حواس عمل کنید.
در حین اجرای نقشه، هر مرحله از راه حل را بازبینی کنید و از صحیح بودن آن مطمئن شوید.

مرحله ی چهارم: بررسی جواب نهایی:

در مرحله ی آخر جوابی را که به دست آورده اید بررسی کنید. آیا جواب منطقی است؟ گاهی بررسی راه حلّ مسأله باعث می شود به اشتباهمان پی ببریم.

نحوه ی خواندن فیزیک

نحوه ی خواندن فیزیک تا حدودی شبیه ریاضی است که باید به آن بخش نیز مراجعه کنید ولی به صورت کاربردی تر می توان به نکات ذیل توجه بیشتری داشت:
همان گونه که در درس ریاضی گفته شد شرط اول یادگیری فیزیک مثل ریاضی درک مفاهیم است. برای این کار باید ملاحظات زیر را در نظر گرفت:

1) پایه ی ریاضی خود را قوی کنید:

این شرط یکی از شروط اولیه در فراگیری فیزیک است چرا که اساس علم فیزیک بر پایه ی ریاضی بنا شده است. شما این وابستگی را می توانید در تعریف مفهوم شتاب و یا قانون دوم نیوتن به وضوح ببینید.
به تجربه ثابت شده دانش آموزانی که بنیه ی ضعیفی در ریاضیات دارند، در زمینه ی فیزیک قوی نیستند.

2) با اصطلاحات و واژه های خاص علم فیزیک آشنا شوید:

این مطلب شرط دوم در فراگیری فیزیک است با فهم دقیق اصطلاحاتی مثل چگالی، بردار، مقاومت، شدت جریان و... در مطالعه ی فیزیک بسیار ضروری است. اگر این مفاهیم را درک کنید تمرکز حواس بیشتر و حواس پرتی کم تر می شود.

3) از قدرت تجسم قوی خود بهره بگیرید:

مطالعه ی فیزیک مستلزم ان است که شما بتوانید آن چه را که می خوانید مجسم کنید.
تصویرسازی ذهنی آن چه را که می خوانید، در درک مفاهیم و هم چنین به خاطرسپاری موضوعات اهمیت زیادی دارد مثلاً، موج های مکانیکی را با حرکت مرغابی روی آب( بدون این که در آب فرو برود ) تجسم کنید. و یا انواع مدارها در فیزیک الکتریسیته آن است که خودتان را یک گروه الکترون فرض کنید و مجسم کنید که در مدار موردنظر در حال حرکتید.
این جدال بین شما و مقاومت، مقاومت را گرم می کند. به همین ترتیب در مدار پیش بروید و مجسم کنید که در برخورد با قسمت های مختلف مدار چه اتفاق هایی برای الکترون ها می افتد و چه تغییراتی پیش می آید. به این ترتیب انواع مدارها را بشناسید.

4) فعالیت های آزمایشگاهی را جدی بگیرید:

امروزه کاربرد علوم در زندگی برای هر یادگیرنده ای بسیار جذاب و هیجان انگیز است. به خصوص در درس فیزیک مباحث زیادی وجود دارند که در زندگی روزمره ی ما کاربرد فراوان دارد. علاوه بر این مشاهده و انجام آزمایش های مختلف، افزایش علاقه و انگیزه های فراوان را به دنبال دارد، خلاقیت آنها را برمی انگیزد و روحیه ی کنجکاوی آن ها را تحریک می کند. لذا پیشنهاد می کنیم فعالیت های آزمایشگاهی را جدی بگیرید. امروزه نرم افزارهایی در بازار موجود است که این امکان را به کاربر می دهد تا در فضای مجازی به مشاهده و انجام آزمایش های مختلف بپردازد.

5) از یادداشت برداری و روش PQ4R استفاده کنید.

6) فرمول ها را حفظ کنید:

برای این کار باید به مفاهیم اشاره شده در فرمول و ارتباط های منطقی اجزای آن توجه بسیار داشته باشید. برای حفظ فرمول در وهله ی اول یکی دوبار رونویسی کنید، سپس بدون نگاه کردن به کتاب فرمول را به خاطر بیاورید و روی کاغذ بنویسید و تا ناچار نشدید به کتاب نگاه نکنید. در قدم دوم سعی کنید تا جایی که می توانید تمرین کنید، مسأله حل کنید. این کار شما را در به کار بردن فرمول، قوی می کند و فراموشی را به حداقل می رساند.
- در حفظ فرمول می توانید از تدابیر یادیار استفاده کنید مثلاً مهارت مطالعه ی صحیح برای درس خواندن(1)
فرمول بسامد( نوید( Nv ) دوئل کرد( 2L ) )
- هم چنین می توانید از تکنیک تصویرسازی بهره بگیرید.
مثلاً برای سرعت، خرگوش را جایگزین کنید. برای زمان، ساعت، برای نیرو یک ورزشکار نیرومند و برای جرم وزنه سنگین و برای شتاب یک موشک فضایی را تجسم کنید.

حلّ تمرین در فیزیک

- حل تمرین در فیزیک مانند ریاضیات بسیار پراهمیت است و هر آن چه که در حلّ ریاضی گفته شد در فیزیک نیز کاربرد دارد ( به بخش نحوه ی خواندن ریاضی مراجعه کنید ).
- مطالعه ی کتاب هایی را که تحت عنوان مطالعه ی آزاد به شما معرفی می شود حتماً جدی بگیرید. این کتب دید شما را نسبت به فیزیک افزایش داده و دامنه ی اطلاعات شما را بیشتر می کند. ضمن این که آزمایشات و مثال های ملموس در زندگی روزمره موجب افزایش علاقه ی شما می شود.

ادامه دارد...

پی‌نوشت‌:

1- بچه ها به پرخوانی یک کلمه دیگر می گویند:...خوانی.

منبع مقاله:
کیانی، اردشیر؛ (1389)، مهارت های تحصیلی، تهران، ورای دانش، چاپ پنجم.



 

 

مقالات مرتبط :


مهارت های مطالعه صحیح برای درس خواندن (2)

نحوه ی خواندن زیست شناسی

مطالعه ی درسی مثل زیست شناسی که مملوّ از نکات ریز و جزیی است، روش خاصّی را می طلبد که این روش باید بتواند در عین حال که به خاطر سپردن همه ی نکات ریز و البته مهم را امکان پذیر می سازد به مطالعه کننده این امکان را بدهد که در حدّاقل زمان ممکن موضوع را مطالعه کند و به خاطرسپاری جزییات وقت او را تلف نکند. بنابراین برای خواندن این درس به کارگیری تکنیک های زیر توصیه می شود:

1) یادداشت برداری کنید.

- در حین مطالعه هرجا به نکته ی مهمی برخورد کردید، آن را یادداشت کنید. این خلاصه ها، اهداف نویسنده، نکات اصلی و فرعی را به شما نشان می دهد.
- ابتدا به مفاهیم کلی توجه کنید سپس به سراغ جزییات بروید مثلاً اگر عملکرد دستگاه گوارش را می خوانید اول محلّ هضم و تبدیل چربی ها را بخوانید سپس نام آنزیم گوارش مربوطه و مسیر جذب لیپیدها در روده را به خاطر بسپارید.
- در زیست شناسی شکل های زیادی وجود دارند که بسیار پراهمیت می باشند اما کشیدن این اشکال در یادداشت ها وقت گیر است. بنابراین از کشیدن اشکال در یادداشت ها صرف نظر کنید و به کتاب ارجاع دهید.

2) از روش PQ4R بهره بگیرید.

به خصوص مرورهای متوالی را در این درس در برنامه ی خود قرار دهید.

3) تجسم کنید:

در این زمینه استفاده از شکل های کتاب بسیار مفید است. می توانید شکل کتاب را در ذهن مجسم کنید و آن چه را که در مورد آن شکل می دانید به زبان خود تعریف کنید.

4) از روش مقایسه کردن استفاده کنید:

مثلاً سلول زندان= سلول زنده/ دیوارهای سلول= دیواره ی سلول/ زندان= هسته/ هوا= سیتوپلاسم/ لامپ زندان= میتوکندری

5) از تدابیر یادیار استفاده کنید.

مثلاً برای یادگیری مراحل تقسیم میتوز کلمه پمات را حفظ کنید
مهارت های مطالعه صحیح برای درس خواندن(2)

نحوه ی مطالعه ی درس شیمی

دانستن کاربرد موضوعاتی که مطالعه می شوند در جلب علاقه ی مطالعه کننده نسبت به موضوع بسیار مؤثر است. علم شیمی در بسیاری از صنایع کاربرد مستقیم و اساسی دارد. مثلاً صنایع شیمیایی، غذایی، تولید موادّ بهداشتی و آرایشی و دارویی و حتی صنایع خودروسازی.
- دانش آموزان در دبیرستان ابتدا یک سری مفاهیم پایه، اصول فرمول نویسی و تعاریف اولیه را می آموزند و سپس وارد مباحث کاربردی تر می شوند. بنابراین برای یادگیری ساده تر و سریع تر درس شیمی نکات زیر پیشنهاد می شود:

1) درک مفاهیم و تعاریف اولیه:

بعضی از مفاهیم مثل اتم، مولکول، جرم، وزن، عدد اتمی، عدد جرمی، شعاع اتم و... به همراه اصول فرمول نویسی به منزله ی زیربنا، پایه و اساس شیمی هستند که سایر تئوری ها و مفاهیم بر روی آن ها بنا می شوند. به عبارت دیگر با یادگیری این مفاهیم سایر مطالب درس شیمی را می فهمیم و دیگر مجبور نیستیم آن ها را حفظ کنیم.

2) آموختن اصول فرمول نویسی:

فرمول نویسی و علایم اختصاری عناصر یکی از اصول پایه ای در درس شیمی است که به تدریج در ذهن دانش آموزان جا می افتد. بدین منظور مثلاً برای حفظ کردن علایم اختصاری بهتر است که هر روز تعداد محدودی از عناصر( 5 عنصر ) را به همراه ظرفیت ها و اسامی شان روی یک کاغذ کوچک بنویسید و در طول روز آن را مرور کنید و روز بعد 5 عنصر دیگر را به همین ترتیب بیاموزید. در پایان روز از خود بپرسید اگر یاد نگرفته بودید آن عناصر را به عناصر روز بعد ( با یک رنگ دیگر ) اضافه کنید.
توجه کنید که لازم نیست همه ی علایم اختصاری را حفظ کنید بلکه علایم اختصاری مهم و کاربردی را حفظ کنید.
برای یادگیری فرمول ها نیز همین گونه عمل کنید و اگر حفظ فرمول ها برای تان دشوار بود از تدابیر یادیار استفاده کنید.

3) استفاده از تدابیر یادیار:

استفاده از تدابیر یادیار در شیمی نیز کاربرد دارند مثلاً از یادیار "سارق"برای عناصر سرب، آلومینیوم، روی و قلع که دارای خواص مشترک هستند استفاده کنید.

4) به کارگیری روش PQ4R:

در به کارگیری این روش چند نکته را یادآوری می کنیم :
- سعی کنید به زبان خودتان یادداشت برداری کنید و یادداشت های تان طولانی نباشد.
- سعی کنید اول مطالب را بخوانید و آن چه را فهمیدید به زبان خودتان خلاصه برداری کنید.
- اگر در حین مطالعه به جدول و یا نمودار برخوردید شماره ی آن صفحه را یادداشت کنید و در هنگام مرور به کتاب مراجعه کنید.

5) حلّ تمرین و پاسخ به سؤالات:

- مسایل و تمرین های شیمی را مثل فیزیک و ریاضی جدی بگیرید. حلّ تمرین ها و مسایل موجب تثبیت یادگیری و برطرف شدن اشکال های تان از مفاهیم درس می شود. پیشنهاد می کنیم پس از مطالعه ی هر بخش بلافاصله به سؤالات آن بخش پاسخ دهید و جواب سؤالات را با مراجعه به متن درس بیابید. همچنین به منظور آمادگی بیشتر برای آزمون های جامع و کنکور، سؤالات کنکور و تست های طبقه بندی شده را نیز مدّنظر داشته باشید.

6) استفاده از کتب کمک درسی:

- سعی کنید از کتاب های کمک درسی برای تمرین و حلّ بیشتر مسایل استفاده کنید.

7) مشاهده و انجام فعالیت های آزمایشگاهی:

- همراه کردن تجربه عملی و انجام آزمایش ها در شیمی، برای فراگیری بهتر بسیار کارساز است. شما می توانید از نرم افزارهای موجود در بازار نیز استفاده کنید.

8) مرتب مرور کنید:

- حجم زیاد مطالبی که در این درس باید آموخته شوند، مرورهای مرتب و اصولی را می طلبد تا از فراموشی جلوگیری شود.

نحوه ی خواندن زبان های خارجی

می گویند دانستن یک زبان جدید، یک زندگی جدید است. اما بسیاری از افراد در آموختن زبان های خارجی دچار مشکل هستند. مشکلاتی که این افراد با آن رو به رو هستند. ریشه در دو عامل اساسی دارد. نخستین عامل فرّار بودن مطالبی است که می آموزیم. علت عمده ی فرّار بودن مطالب آن است که آن چه در یک زبان خارجی می آموزیم، کاربرد روزمره و همیشگی در جامعه ی ما ندارد. علت دیگر که ایجاد مشکل می کند شباهت های زیادی است که به خصوص از دیدگاه یک نوآموز بین لغات و نکات دستوری مختلف وجود دارد. این شباهت ها موجب تداخل مطالب مختلف با یکدیگر می شود و تداخل نیز موجب فراموشی می شود. بنابراین رعایت نکات ذیل می تواند به آموختن بهتر زبان خارجی کمک کند:

1) از هر فرصتی برای آموختن لغات و اصطلاحات جدید و تکرار آموخته ها استفاده کنید. به خصوص زمان هایی که عملاً تلف شده تلقی می شوند مثلاً در ترافیک، انتظار اتوبوس و مطب پزشک و...
2) در یک متن لغات ناآشنای بسیاری وجود دارد که جست و جوی تک تک آن ها در فرهنگ لغات کاری مشکل و خسته کننده است و ممکن است شما را از یادگیری بیزار کند. بنابراین از بین این لغات جدید، تعدادی از مهم ترین آن ها را که به نظر می رسد نقش بیشتری در انتقال مفهوم مطلب به عهده دارند را انتخاب نمایید و به دنبال فهمیدن و به خاطر سپردن معنای همان تعداد باشید و به تدریج که دامنه ی لغات شما وسیع تر می شود و از تعداد لغات ناآشنایی که با ان ها برخورد می کنید کاسته می شود.
به خاطر داشته باشید که زبان انگلیسی حدود 500000 واژه دارد که به خاطر سپردن آن ها غیرممکن است. یک بررسی آماری نشان می دهد که اگر یک زبان آموز 5000واژه ی پُرکاربرد از زبان را بیاموزد و به خاطر بسپارد، می تواند 93/5درصد مقاصد خود را بنویسد و بیان کند.
3) با لغات جدیدی که می آموزید جمله بسازید. هیچ گاه سعی نکنید یک لغت را به تنهایی بیاموزید. بلکه حتماً آن را در یک جمله یا عبارت جای دهید و بعد از آن عبارت را به خاطر بسپارید.
4) از تجسم استفاده کنید مثلاً به جای اینکه چند بار بگویید book یعنی کتاب، از لغاتی که آموخته اید برای نامیدن اشیاء و توصیف افراد محیط و احساسات خود استفاده کنید.
6) به واژه هایی که املای مشابه و معنای متفاوتی دارند توجه بیشتری کنید مثل bear هم به معنای خرس است و هم تحمل کردن.
7) هر چه قدر که می توانید و فرصت دارید متن ها و کتاب های انگلیسی را مطالعه کنید. حتی اگر آن چه را که می خوانید به خوبی نفهمید.
8) برای یک زبان آموز بسیار مفید است اگر با پیشوندها و پسوندهای مهم و پرکاربرد موجود در آن زبان آشنا شود و معنی آن ها را بداند. این آشنایی به زبان آموز کمک می کند که در برخورد با لغات جدید بتواند ریشه لغت را از پیشوند و پسوند آن جدا کند و راحت تر معنی آن ها را حدس بزند.
به عنوان مثال اگر شما بدانید که پسوند er در زبان انگلیسی علامت فاعلی است به راحتی می توانید دریابید worker به معنی کارگر می باشد و یا dis معنی هر فعل را به متضاد آن تبدیل می کند آنگاه به راحتی خواهید دانست که فعل disagree به معنی موافق نبودن است.
9) گروه بندی لغات به جای حفظ کردن از فهرست لغات: هرچند گاهی اوقات حفظ کردن کلمات از فهرست لغات ضروری است ولی کاری مشکل و کم اثر است. به جای این کار آن ها را گروه بندی کنید.

این گروه بندی می تواند مختلف و با توجه به معانی کلمات، ساختار گرامری و یا ریشه های مشترک، آن ها در قالب شبکه ی مغز باشد. مثل:
مهارت های مطالعه صحیح برای درس خواندن(2)
- از روش تجسم و تداعی استفاده کنید. مثلاً برای حفظ لغت wall به معنی دیوار از تشابهی که بین تلفظ wall با بال وجود دارد استفاده کنید و دیواری را در حال بال زدن مجسم کنید. همین طور برای حفظ لغت carpet به معنی فرش مجسم کنید که یک هواپیمای جت، باری از فرش دارد.
- از فرهنگ لغت استفاده کنید: یک فرهنگ لغت مناسب، اطلاعات بیشتری از لغت را در اختیار زبان آموز قرار می دهد مانند متضادها، مترادف ها، نحوه ی تلفظ و...
- بهترین و ساده ترین راه برای آموختن تلفظ صحیح لغات در یک زبان، استفاده از نوارهای مکالمه ای است.
مهم ترین توصیه ای که می توان به زبان آموز کرد، همان اولین توصیه ای است که در ابتدای این فصل خواندید که از هر فرصت برای آموختن و تکرار لغات، اصطلاحات و نکات جدید استفاده کنید.
- اگر واقعاً مایلید که یک زبان جدید بیاموزید، باید به آن زبان فکر کنید، صحبت کنید، بنویسید، بخوانید، غذا بخورید و بخوابید. هر آن چه را که در طول یک روز به زبان مادری تان بیان می کنید تا جایی که می توانید به زبانی که می آموزید، ترجمه کنید. تنها در صورت استفاده ی روزانه و مداوم می توانید یک زبان را فرابگیرید، در غیر این صورت یادگیری شما ناقص و کوتاه خواهد بود.
- در کنکور تقریباً از 25 سؤال، 7 سؤال مربوط به قواعد و گرامر است و 18 سؤال به معنای لغات و عبارات( vocabulary) برمی گردد. بنابراین برای فهم و درک متن باید لغات و اصطلاحات را بشناسید و دامنه ی لغات خود را افزایش دهید.
- اگر خجالتی هستید شرکت در کلاس های زبان آموزی بسیار مؤثر است. چون در جمع مجبور به تکرار یک سری جملات و کلمات می شوید و در جمع اشتباهات کم تر مشهود است. بنابراین اعتماد به نفس بیشتری پیدا می کنید.
- کودکان باید یادگیری زبان را با خواندن ترانه های کودکانه به زبان خارجی و انجام تمرین های هدفمند و استفاده از تفریح و سرگرمی های مختلف بیاموزند. استفاده از پانتومیم، نقش بازی کردن، انجام فعالیت های بدنی به همراه صدا برای بیان منظور، آواز و سرود خواندن و نهایتاً استفاده از روش شنیداری و گفتاری برای یاددهی زبان به کودکان بسیار مؤثر است.
-مدت زمان یاددهی به کودکان نباید بیش از 30 دقیقه طول بکشد.

نحوه ی خواندن تاریخ

اولین شرط یادگیری تاریخ یافتن پاسخی قانع کننده برای این سؤال است که چرا باید تاریخ بخوانید؟
- تاریخ همیشه آموزنده بوده و بسیاری از افراد، شخصیت های تاریخی را که در کتاب های تاریخ شناخته اند، الگوی زندگی خود قرار می دهند و بسیاری از تاریخ نویسان نیز هدف خود را از نگارش تاریخ این می دانند که ملت های آینده با خواندن این وقایع و تحلیل و بررسی آن ها، خطاهای ملل قبلی را تکرار نکنند.

نکات مهم در مطالعه ی تاریخ

در کتاب های تاریخ دوره ی دبیرستان بیشتر از مقاطع قبل، به جزییات پرداخته می شود، ولی برای این که وقایع تاریخ را بهتر درک کنید ابتدا باید سیر کلی جریانات تاریخی و علل و عواقب بروز آن را بدانید تا جزییات را بهتر درک کنید وگرنه صرفاً درگیر حفظ اصطلاحات می شوید که این اصلاً مناسب نمی باشد.
* از روش PQ4R استفاده کنید. با این روش شما از کلیات شروع می کنید بعد به جزییات.
* در برخورد با یک واقعه ی تاریخی سعی کنید همیشه از خود سؤال کنید چه اتفاقی افتاده؟ در کجا و چه زمانی؟ چه نتایجی دربرداشته و...
* سعی کنید تاریخ را به تدریج مطالعه کنید، مطالعه ی حجم زیادی از مباحث، قدرت یادگیری و به خاطرسپاری را کاهش می دهد.
* معمولاً موضوعات تاریخی به صورت روایت و داستان است. بنابراین روش خلاصه برداری و یادداشت برداری می تواند مفید باشد
* در خواندن تاریخ، عنوان به عنوان پیش بروید.
* جداولی که در کتاب تاریخ وجود دارند معمولاً یک دید کلی از سیر جریانات تاریخی در طول زمان را به شما نشان می دهد. از آن ها غافل نشوید.
* برای حفظ جزییات در مطالعه ی تاریخ از تکنیک های تقویت حافظه بهره بگیرید. مثلاً با استفاده از روش تجسم کردن می توانید مجسم کنید که مثلاً آقا محمدخان مشغول صدور فرمان محاصره ی شهر کرمان است و یا مظفرالدین شاه قانون مشروطه را تصویب می کند و یا از یادیارها استفاده کنید. مثلاً برای حفظ کردن شهرهایی که در عهدنامه ی ترکمن چای از ایران جدا و به روسیه واگذار شد [ شهرهای ایروان- نخجوان- اردوبار ] می توانید به کلمه انار اشاره کنید.
* برای حفظ اعدادی که در مطالعه ی تاریخ به آن ها برمی خورید، اعدادی مثل تاریخ تاج گذاری پادشاهان، وقوع جنگ ها و امضای قراردادها، می توانید از تکنیک اعداد استفاده کنید. مثلاً تاریخ وقوع جنگ های ایران و یونان سده ی ششم پیش از میلاد را می توانید اینگونه حفظ کنید: ایرانی ها و یونانی ها پیش از میلاد مشغول بازی شطرنج ( عدد شش ) بودند.
* برای فراگیری تاریخ حتماً و حتماً از نیروی تجسم خود کمک بگیرید، رویدادهای تاریخی را پس از خواندن و یادداشت کردن برای خود تعریف کنید و مثل یک فیلم سینمایی از ذهن خود عبور دهید.
* از موزه ها و آثار و ابنیه تاریخی بازدید کنید همچنین دیدن فیلم هایی با مضامین تاریخی می تواند در فهم و یادگیری تاریخ برایتان بسیار مؤثر باشد. مثلاً با دیدن یک فیلم تاریخی 10 هزار سال قبل از میلاد می توانید نحوه ی شکل گیری تمدن ها و اجتماعات اولیه را پی ببرید.
* متون ادبی ما سرشار از مضامین تاریخی و داستان های کهن می باشد. بنابراین با مطالعه ی این داستان ها و نوشته های ادبی می توانید معلومات تاریخی خود را افزایش داده و سواد تاریخی خود را بالا ببرید.

نحوه ی خواندن جغرافی

چون در علم جغرافی نیز مثل تاریخ به جزییات پرداخته شده است بنابراین روش های اشاره شده در تاریخ نیز برای جغرافی کاربرد دارد. ولی نکات تکمیلی ذیل را جهت یادگیری بهتر رعایت کنید.
- آن چه شما در رابطه با جغرافیای طبیعی یک ناحیه ( مثل امکانات کشاورزی، آب و هوا و...) می آموزید به شما کمک می کند که بتوانید تا حدودی توانایی های صنعتی آن ناحیه را حدس بزنید و شغل مردم آن ناحیه را پیش بینی کنید و درواقع چنین کلماتی کاملاً به هم وابسته هستند و چنانچه به این گونه ارتباط ها توجه نشان بدهید مطالعه ی جغرافی برای تان بسیار ساده تر می شود.
- بازدید از منابع طبیعی در قالب گردش های علمی و یا مسافرت های گروهی می تواند به فهم بهتر مطالب کمک کند.
- از کلیات به سمت جزییات بروید. مثلاً اول بفهمید عربستان یک شبه جزیره است که به وسیله ی دریاها و اقیانوس ها احاطه شده است و سپس مساحت آن را حفظ کنید.
- سعی کنید مطالبی را که می خوانید به تجارب خود ربط دهید. مثلاً وقتی جغرافیای ناحیه ی خزری را بررسی می کنید می بینید که این ناحیه بین کوه های البرز و دریای خزر واقع شده، بنابراین علت بارش های زیاد در این ناحیه را می آموزید.
- از یادداشت برداری استفاده کنید. برای یادگیری بهتر یادداشت های تان را با اشکال مفید همراه کنید.
- برای اینکه اعداد را بهتر به خاطر بسپارید، مثلاً ارتفاع قله ها، طول رودها، عمق دریاها، جمعیت نواحی، چند کار می توانید انجام دهید:
1- سعی کنید ابتدا اعداد را گرد کنید و بعد حفظ کنید.
2- اعداد مختلف را با هم مقایسه کنید و در مقایسه با یکدیگر آن ها را به خاطر بسپارید. مثلاً طول چند رود ( یا مساحت چند کشور ) را با هم مقایسه کنید و آن ها را به ترتیب طول ( یا مساحت ) از بزرگ به کوچک مرتب کنید و سپس طول هریک را به خاطر بسپارید.
- برای حفظ کردن اعداد می توانید از تکنیک اعداد استفاده کنید.
- از روش های تقویت حافظه نیز می توان برای حفظ کردن پایتخت ها و سایر مطالب استفاده نمود.
مثلاً پایتخت عمّان مسقط است- در عمان مسقطی های خوشمزه می فروشند.
- فعالیت های مربوط به هر درس را حل کرده و جواب سؤالات را از متن کتاب به دست آورید.
- نقشه ها، ‌تصاویر، نمودارها در جغرافی بسیار بااهمیت هستند. سعی کنید با دقت بیشتری به آن ها بپردازید. شما با دیدن یک پوستر می توانید به ویژگی های فرهنگی، آداب و رسوم، آب و هوا و... آن منطقه پی ببرید.
- به دلیل حجم زیاد مطالب سعی کنید ابتدا مطالب را سازماندهی کنید. سپس آن ها را به خاطر بسپارید. دسته بندی کردن مطالب، استفاده از درخت حافظه و سایر تکنیک های تقویت حافظه در یادگیری این درس نیز کاربرد زیادی دارد.

نحوه ی خواندن ادبیات فارسی

- تسلط در ادبیات فارسی جز از طریق مطالعه ی مستمر و منظم امکان پذیر نیست.
- برای این که وارد گستره ی بیکران ادب فارسی شوید به مطالعه ی کتاب های درسی اکتفا نکنید و مطالعات غیردرسی خود را گسترش دهید.
- تسلط بر کتاب های درسی و درک محتوا مستلزم توانایی شما در 6 بخش می باشد:
1. معانی لغات
2. برگردان اشعار و متون قدیمی به فارسی روان
3. به خاطر سپاری تاریخ ادبیات
4. حفظ شعر
5. آموختن املا
6. تسلط بر دستور زبان
حال روش رسیدن به هریک از توانایی های شش گانه ی فوق را مرور می کنیم:

1) آموختن معنای واژه ها

- ابتدا سعی کنید یک بار( و یا بیشتر ) متن درس را بخوانید و سعی کنید معنی لغات جدید در متن را حدس بزنید، سپس با مراجعه به لیست لغات جدید آخر کتاب، صحیح بودن حدس های خود را کنترل کنید.
- بهتر است به جای این که لغت را جداگانه حفظ کنید، جمله ای را که آن لغت در آن قرار دارد را چندبار بخوانید.
- بسیار مفید است اگر به همراه تکرار لغت و معنی، مفهوم آن لغت را در ذهن خود مجسم کنید. مثلاً اگر می خواهید واژه ی سالوس به معنی چرب زبان، شیّاد و فریب کار را حفظ کنید، تصویر یک آدم شیّاد را مجسم کنید که با چرب زبانی قصد فریب شما را دارد و یا کلمه ی طلاقت به معنی گشاده رویی. آقایی را مجسم کنید که با گشاده رویی به خانمش می گوید طلاقت می دهم.
- به هنگام برخورد با واژه های جدید کمی فکر کنید و ببینید آیا واژه ای می شناسید که با واژه ی موردنظر ریشه ی مشترک داشته باشد؟ اگر چنین واژه ای را به خاطر بیاورید آن گاه حدس زدن معنی واژه کار ساده تری خواهد بود. مثل مسطور و مهبوط= محل( فرود آمدن ) که به ترتیب با کلمه ی سطر و هبوط ریشه مشترک دارند.
به واژه هایی که در خواندن با هم شبیه هستند ولی معنای متفاوتی دارند با دقت توجه کنید:
تین= انجیر
طین= گل
تغلب= چیرگی
تقلّب= دغل کاری

2) برگردان معنای اشعار و متون قدیمی به فارسی روان

- برای انجام بهتر این کار توصیه می شود اولاً بر معانی لغت تسلط پیدا کنید، ثانیاً برای فهمیدن منظور و پیام شعر از کمک و راهنمایی معلم استفاده کنید، ثالثاً پس از درک مفهوم، آن را با صدای بلند برای خود بخوانید و معنی کنید.
- از نوشتن معنی کلمه به کلمه ی اشعار در کتاب و دفتر بپرهیزید و به جای این کار منظور و پیام و مفهوم جملات را بنویسید.

3) بخاطرسپردن تاریخ ادبیات

- از تدابیر یادیار استفاده کنید مثلاً کتاب های خواجه عبدالله انصاری عبارتند از: کنزالسالکین، الهی نامه، رساله ی دل و جان، مناجات نامه، نصایح و زادالعارفین که از ترکیب حروف اول اسامی کلمه ی نمک زار را بسازید و حفظ کنید و یا از آثار نظامی: لیلی و مجنون، اسکندرنامه، مخزن الاسرار، خسرو و شیرین، هفت پیکر، می توان این جمله را حفظ کرد: « لیلی از مخزن اسکندر هفت تا شیرینی برداشت ». و یا عبارت « ملخها » را حفظ کنید.
مهارت های مطالعه صحیح برای درس خواندن(2)

4) مطالب را سازمان دهی کنید.

بهترین روش برای این کار گروه بندی شعرا و نویسندگان بر مبنای قرنی که زندگی می کنند و یا بر مبنای سبک کارشان می باشد.

5) آموختن املا

- بهترین توصیه برای این کار دقت کردن در نوشتن است.
-2 الی 3 بار از روی لغت بنویسید اما نه از روی کتاب بلکه از حافظه ی خود کمک بگیرید. ( تکرار و رونویسی بیش از حد و بدون تأمّل روی عبارات و کلمات هیچ کمکی به شما نمی کند ).
- برای لغت هایی که املای مشابه دارند تدبیری بیندیشید. برای این کار می توانید از کلمات مشابه استفاده کنید. مثلاً برای کلمه ی سور( یعنی مهمانی ) و صور( شیپور )جمله ی زیر می تواند یادیار مناسبی باشد:
برای سفر سور می دهم اما به شرطی که روی صندلی ها شیپور( صور ) نزنند.
و یا کلماتی که املای متفاوت دارند ولی از نظر تلفظ یکسانند، می توانید از معنی آن ها کمک بگیرید. مثلاً برای دو کلمه ی نغز و نقض می توانید این گونه عمل کنید.« نغز و شیرین- نقض پیمان »

6) آموختن دستور زبان

مطالب این بخش را حفظ نکنید بلکه باید بفهمید برای این کار یادداشت برداری بسیار مفید است.
مهارت های مطالعه صحیح برای درس خواندن(2)
- از تدابیر یادیار نیز می توان استفاده کرد. مثلاً من قیدم. کارم ایجاد قیدوبند برای فعل است. هرجا ظاهر شوم دست و پای فعل را می بندم و کارش را محدود می کنم.
و یا انواع کلمه را در قالب یک بیت شعر:

اسم است و صفت، عدد، کنایات *** فعل است و قیود و ربط و اصوات

7) حفظ شعر

1- برای حفظ کردن شعر با صدای بلند خواندن بهتر از آهسته خواندن است.
2- هنگام خواندن به مفهوم شعر نیز توجه کنید.
3- برای حفظ کردن ابتدا بیت اول بعد بیت دوم، بعد دو بیت اول، بعد بیت سوم، بعد سه بیت اول و همین طور الی آخر. به عبارت دیگر شعر را به قسمت های کوچک تقسیم کنید و بعد حفظ کنید.

نحوه ی خواندن درس عربی

درس عربی یکی از مهم ترین دروس به خصوص در کنکور محسوب می شود. اکثر دانش آموزان عربی را با درصد پایین می زنند ولی اگر عربی به خوبی فراگرفته شود می تواند امتیاز بزرگی برای دانش آموزان محسوب شود.
عربی نیز مثل زبان انگلیسی و فارسی دو قسمت عمده را شامل می شود:
1. لغات 2. قواعد
برای یادگیری لغات به بخش آموختن معنای لغات و قواعد دروس ادبیات فارسی و انگلیسی مراجعه کنید.
- مطالعه ی قواعد را از پایه شروع کنید.
- در قسمت مطالعه ی قواعد به تمرینات کتاب بسنده نکنید و به سراغ سایر کتب کمک درسی بروید. مثلاً قواعد تجزیه و ترکیب
- از تدابیر یادیار استفاده کنید. مثلاً از زبان شعر برای یادگیری و به خاطر سپاری قواعد. مثلاً برای یادگیری حروف ناصبه می توانید شعر زیر را حفظ کنید:

اِنَّ، اَنَّ، کاَنَّ، لیت، لکنَّ لَعَلْ *** ناصب اسم اند و رافع در خبر

- از قواعد درس عربی خلاصه برداری کنید.
منبع مقاله:
کیانی، اردشیر؛ (1389)، مهارت های تحصیلی، تهران، ورای دانش، چاپ پنجم.




 

 

مقالات مرتبط :


مهارت های مطالعه صحیح برای درس خواندن (1)


نکته هایی در مورد تکنیک های بهبود حافظه



این مقاله  برگرفته از مرکز خدمات دانش آموزی LWTC  است و حاوی نکته هایی در مورد تکنیک های بهبود حافظه  به شرح زیر  است  .


یادگیری و حافظه
نقش خواب و رژیم غذایی
رابطه خواب و مغز
اصول و مبانی حافظه
بهبود حافظه
اهمیت مرور و بازخوانی

 

یادگیری و حافظه


در روانشناسی شناختی، حافظه معمولاً به سه سیستم ذخیره سازی تقسیم می شود: حسی، کوتاه مدت، و بلندمدت.
حافظه حسی: یک رونوشت دقیق از دیده ها و شنیده ها (اطلاعات دیداری و بصری) را حفظ می کند. این حافظه تنها چند ثانیه دوام دارد اما در همین مدت زمان کم، 300 میلیون ثانیه اطلاعات را پردازش می کند.


حافظه کوتاه مدت (STM): گزینش ضمیر هوشیار انسان تعیین می کند که چه اطلاعاتی از حافظه حسی به حافظه کوتاه مدت انتقال پیدا کند. در اغلب موارد STM در قالب اصوات خصوصاً بصورت یادآوری کلمات ذخیره سازی می شود، اما ممکن است تصاویر را هم ذخیره سازی کند. عملکرد STM دقیقاً مانند رَم کامپیوتر (RAM = حافظه دسترسی تصادفی) است زیرا فضای قابل استفاده مناسبی را برای محاسبات مختصر فراهم آورده و سپس نتایج را به سایر بخش های سیستم ارسال کرده و یا آنها را حذف می کند.

اگر فرض کنیم که این حافظه در حدود هفت بیت گنجایش دارد، بطور معمول می توانیم هفت آیتم اطلاعاتی را بخاطر آوریم. هرگونه قطع ناگهانی یا عامل مداخله گر می تواند عملکرد STM را تحت تأثیر منفی قرار دهد.


حافظه بلندمدت: یک مرکز ذخیره نسبتاً دائمی است که اطلاعات را براساس معنا و درجه اهمیت شان ذخیره سازی می کند.


مدل پردازش اطلاعات


پیشرفت و روند حرکت اطلاعات در داخل این سه نوع سیستم ذخیره سازی اغلب تحت عنوان مدل پردازش اطلاعات شناخته می شود که بصورت ذیل قابل توضیح است:

نقش خواب در عملکرد حافظه


برخی شواهد نشان می دهد که اتصالات عصبی ممکن است در طول خواب بازسازی شوند. این مطلب احتمالاً توضیح خوبی برای نیاز نسبتاً کمتر پرندگان و پستانداران جوانتر به میزان خواب اندک تر در مقایسه با بزرگسالان آنهاست.


بنظر می رسد که کمبود خواب تأثیر بیشتری  بر برخی از وظایف حافظه نسبت به سایر عملکردهای آن دارد.
کمبود خواب ممکن است اثرات قابل توجهی بر عملکرد مغز بگذارد. اثراتی که از حیث ویژگی و شدت همانند تأثیرات ناشی از افزایش سن هستند.
شواهد موجود به قطعیت نشان می دهند که خواب نقش مهمی در تثبیت حافظه - حداقل حافظه رویه ای/مهارتی دارد.
همچنین به نظر می رسد که به احتمال زیاد خواب عمیق که موج کوتاهتری دارد (غیرREM) برای فرآیند فوق الذکر بسیار حایز اهمیت است.


مطالعات اخیر در زمینه علم خواب از دیدگاه «چرخه حیات حافظه» حمایت می کند که به  موجب آن سه مرحله تثبیت کنندگی، انسجام بخشی و تحکیم و تثبیت مجدد برای حفظ اطلاعات در حافظه ضروری تلقی می شود.


ایجاد ثبات اولیه برای خاطرات ممکن است تا شش ساعت بطول انجامد.


بهبود حافظه: تغییر شیوه زندگی، رژیم غذایی و ارتباط آنها با ارتقای سطح حافظه


مدارک و شواهد موجود همچنان نشان می دهند که بسیاری از شیوه های غلط زندگی زمینه ساز بروز مشکلات جدی در سلامت بشر بوده و ممکن است به بیماری های قلبی، دیابت، چاقی و سرطان و در نهایت واردآمدن آسیب جدی به مغز شوند. در این میان، تصمیم گیری های ما در مورد رژیم غذایی مان نیز از این قاعده مستثنی نیست. بنظر می رسد که کیفیت رژیم غذایی تأثیر مخرب مستقیمی بر سلامت و عملکرد مغز و همچنین حافظه دارد.


چه غذاهایی برای بهبود عملکرد مغز مفید هستند؟ باوجود ادعاهایی که مبنی بر مفیدبودن انواع میان وعده ها، نوشیدنی ها، و آب های معدنی وجود دارد، هیچ ماده غذایی خاصی نمی تواند مهارت های تفکر و حافظه شما را بطور معجزه آسایی تقویت کند (همانطورکه نمی توان هیچ ماده غذایی خاصی را برای سلامت قلب و یا محافظت از بشر دربرابر انواع سرطان توصیه کرد).

بهترین رژیم غذایی برای مغز، همان موادی است که برای سلامت بدن تان هم توصیه می شود یعنی یک رژیم غذایی متعادل سرشار از غلات سبوس دار، طیف گسترده ای از میوه های تازه رنگارنگ و سبزیجات متنوع، و مقدار مشخصی از مواد پروتئینی که انرژی لازم برای فعالیت های بدنی تان را در طول روز تأمین کند.

رژیم غذایی مناسب باید شامل برخی از انواع چربی ها و نه همه آنها باشد: رژیمی که برای غشای سلول های بدن و بویژه سلول های مغز مفید باشد، ظاهراً رژیم حاوی چربی های اشباع شده و چربی های اشباع نشده است که در آن اسیدهای چرب امگا 3 بیشتر از چربی های اشباع گنجانده شده باشند.


همچنین، یک رژیم غذایی عاقلانه و سالم برای مغز و حافظه باید از مقادیر کافی ویتامین ها و مواد معدنی تشکیل شده باشد که سلامت بدن را تأمین کنند. البته توجه داشته باشید که مصرف بیش از اندازه ویتامین ها یا مواد معدنی شما را به ماشین حافظه تبدیل نمی کند، اما شواهدی وجود دارد که مصرف کمتر از نیاز این مواد باعث کاهش عملکرد صد در صدی حافظه می شود.

 این یکی از دلایل اهمیت بسیار زیاد مصرف طیف گسترده ای از میوه ها و سبزیجات تازه است (این مواد حاوی هزاران ماده مغذی فتوشیمی نیز هستند که می توانند بدن شما را در برابر آسیب ها، بیماری ها، و بروز برخی از نشانه های پیری یاری دهند).

 درصورتی که تهیه تک تک این مواد برایتان دشوار است، می توانید یک مکمل مولتی ویتامین مفید پیدا کنید که مورد تأیید متخصصان تغذیه هم باشد (البته در مورد مقدار مصرف دقت کنید زیرا مصرف بیش از اندازه نه تنها بهتر نیست بلکه ممکن است خطرناک هم باشد). ویتامین های گروه B، C، و E و همچنین منیزیم نقش مهمی در تقویت حافظه ایفا می کنند.

خواب و نقش آن بر عملکرد مغز


اغلب دانشجویان بیش از دو شب در ماه را برای مرور و مطالعه مباحث درسی شان بیدار می مانند. آنها همچنین از هر سه شب، یک شب را کمتر از نیاز واقعی شان به خواب و استراحت اختصاص می دهند. اثرات کمبود خواب بر مغز و توانایی شما در انجام فعالیت های درسی تان چیست؟


همانطور که شما احتمالاً می دانید، اثرات کمبود خواب بر حافظه و عملکرد مغز بسیار شدید و جدی هستند. با اینحال، اغلب مردم به عمق این مشکلات توجهی ندارند. بخشی از مشکل اینجاست: 24 ساعت کمبود خواب با خستگی و سردرگمی شدید همراه است اما تأثیری که بر خلق و خو و حالت های رفتاری دارد، چندان زیاد نیست - و این قسمت گیج کننده داستان است.


بنابراین تحقیقات نشان می دهد که اگر شما شب ها را تا دیروقت بیدار باشید، از نظر جسمی و ذهنی خسته می شوید و قادر به انجام صحیح فعالیت های درسی خود نخواهید بود. اما در عین حال، ممکن است احساس بدی نداشته و به همین دلیل فکر کنید که می توانید این رویه را در شب های بعدی هم ادامه دهید و آسیبی نبینید.


مراقب اثرات سوء این قبیل تصورها باشید! مطالعات نشان می دهد، آندسته از دانشجویان کالج که با مشکل کمبود خواب مواجه هستند، ناخواسته درباره توانایی شان در متمرکزشدن و انجام فعالیت های آکادمیک اغراق می کنند. اکثر دانشجویان حتی نمی دانند که بیخوابی چه اثرات سوء و ناگواری بر توانایی شان در انجام موفقیت آمیر فعالیت های شناختی دارد.


آیا می دانستید؟
تحقیقات نشان می دهد که بعد از گذشت 19 ساعت کار پی در پی و باوجود استراحت ناکافی، سطح عملکرد افراد به اندازه سطح عملکرد فردی که تست تمرکزش تحت تأثیر الکل 0.1 درصد است، کاهش می یابد؟


بعبارت دیگر، اگر تمام شب را بیدار باشید، قدرت درک و شناخت تان عملاً با فردی که مست است، برابر خواهد بود! حال چه باید کرد؟ برخی یا همه استراتژی های ذیل شما را در خواب بهتر شبانه یاری خواهند داد.


1. هر روز – حتی روزهای تعطیل - در ساعت مشخص به رختخواب رفته و از خواب برخیزید. تبعیت کردن از یک برنامه منظم، ریتم بیولوژیکی بدن شما را حفظ کرده و باعث می شود تمام ساعت های روز را بدون نیاز به چرت زدن و بی حوصلگی فعالیت کنید.


2. به طور منظم ورزش کنید و درصورت امکان، تمرینات خود را به اواخر ساعات بعد از ظهر موکول کنید. برای اکثر افراد، ورزش کردن در ساعات پایانی شب باعث خواب ناآرام می شود.


3. از مصرف محرک ها خودداری کنید. مصرف الکل، کافئین و سیگار زمینه ساز بی خوابی هستند.


4. همه ما می توانیم بخواب برویم چون یکی از توابع عملکردی مغزمان است اما اینکه خودمان را به خوابیدن مجبور کنیم در بیشتر مواقع تأثیر معکوس دارد. بنابراین اگر خوابتان نمی آید، سعی کنید محل خوابیدن تان را عوض کرده، از تخت خواب بیرون آمده یا روشی برای کسب آرامش یا خسته شدن پیدا کنید.


5. سعی کنید محل ساکت و آرامی را برای خوابیدن پیدا کنید. محیط های پر سر و صدا، حتی افرادی را که در خواب بسیار سروصدا می کنند، آزرده و ناآرام می سازند. در صورت نیاز، در گوش تان پنبه بگذارید.


6. سعی کنید اتاق خواب را تنها به خوابیدن اختصاص دهید. در صورت امکان، تماشای تلویزیون، غذا خوردن، مطالعه، و سایر فعالیت ها را به مکانی غیر از اتاق خواب منتقل کنید. در غیر این صورت، انواع فعالیت های تحریک کننده و مخّل آرامش را به مکان خوابیدن خود دعوت می کنید.


7. از یک روش ریلکسیشن استفاده کنید مانند: مدیتیشن، بیوفیدبک و تنفس عمیق. سفت و شل کردن متناوب عضلات که چند دقیقه بیشتر بطول نمی انجامد، یکی دیگر از روش های خوب و موثر است.

شناخت ساعتهای بدن


ساعت بدن شما یک خوشه کوچک از سلول های عصبی در مرکز مغز شما است که از نور خورشید برای هماهنگ نگاه داشتن شما با زمان سیاره زمین استفاده می کند. کیفیت خواب شما به این بستگی دارد که ساعت بدنتان تا چه اندازه خوب با محیط اطراف هماهنگ شده است. بعنوان مثال، اگر هر شب رأس ساعت 11 به رختخواب رفته و هر روز صبح رأس ساعت 7 بیدا شوید، احتمالاً در حوالی همین دو ساعت بطورخودکار احساس خواب آلودگی کرده و یا از خواب بیدار می شوید، حتی اگر زنگ ساعت استفاده نکنید.


دلیل این اتفاق آنست که بدن ما می تواند زمان خود را نگاه دارد. در واقع، ما دو سیستم اصلی زمان بندی داخلی در اختیار داریم که اولی تحت تأثیر چرخه روشنایی-و-تاریکی روز تنظیم می شود (بعنوان مثال زمانیکه چشمهایتان نور خورشید را می بیند، به مغز اطلاع می دهد که وقت بیدارشدن است) و دیگری دمای بدن مان را حفظ کرده، در طول روز دمای بدن را افزایش داده و شب هنگام آنرا کاهش می دهد. ساعت دما نیز از طریق تنظیم مجدد فعالیت های روزمره اعم از بیدار شدن، خوابیدن، و احتمالاً غذا خوردن تنظیم می شود. از آنجاییکه ما این فعالیت ها را براساس چرخه روز به شب انجام می دهیم، هر دو ساعت بیولوژیکی به طور معمول باهم هماهنگ هستند.


اگر ساعت بدن از هماهنگی خارج شود، مهم نیست که چه میزان استراحت کرده باشید، چون بازهم احساس آرامش نکرده و سرحال نخواهید بود. خبر خوب این است که تنظیم مجدد ساعت بدن امکان پذیر است. برای اینکار، کافیست سعی کنید طی یک هفته هر روز در زمان مشخصی از خواب بیدار شوید – اصلاً مهم نیست که چه زمانی به خواب می روید. با این رویه، احتمال دارد که خیلی زود سرخیزی را تجربه کنید. همچنین هرچه دیرتر به بیدارشدن در زمان موردنظر عادت کنید، ساعت بدتان عملکرد بهتری خواهد داشت.

 

اصول و مبانی علم حافظه


1. برای به خاطر آوردن موضوعات تلاش کنید.


* قصد کنید که مطالب موردنظر را بخاطر بیاورید. ملزم نمودن خود به یادگیری مطالبی که برای اولین بار دیده یا شنیده می شوند، به معنای صرف زمان کمتر برای مرور و بررسی آنها در آینده است. خواندن فعال را تمرین کنید تا خود را نسبت به اطلاعاتی که باید بیادآورید، مسئول بدانید.
* علاقه نشان دهید. به منظور یادآوری همه جانبه موضوعات، باید دلیل محکم و خوبی داشته باشید. بعبارت دیگر، باید به آنچه که می خوانید علاقه نشان داده و اهمیت و معنایی ویژه ای در نزد خود برای آن قایل شوید. سعی کنید با کسانیکه به موضوعات موردمطالعه شان علاقه نشان می دهند، صحبت کرده و بفهمید که آنها چگونه در خود انگیزه ایجاد می کنند.


* استفاده از دانسته های قبلی. درک شما از محتوای جدید تاحدود زیادی به میزان آشنایی قبلی تان با موضوع بستگی دارد. دانش پایه خود را افزایش داده و سعی کنید محتوای درسی را قبل از بخاطرسپردن مرور کنید. این کار شما را در ایجاد پایه دانش جدید براساس آموخته های قبلی یاری می دهد. سعی کنید قبل از بیادآوری جزئیات، تصویر بزرگی از آنچه که پیش رو دارید، در ذهن تان ترسیم کنید.


2. مقدار و فرم را کنترل کنید


* گزینشگر باشید. بخاطر آوردن همه چیز غیرممکن است پس موارد مهمتر را شناسایی کرده و برای یادگیری و یادآوری آنها برنامه ریزی کنید.
* به شیوه ای اصولی و منظم برنامه ریزی کنید. گروه بندی ایده ها براساس یک الگو یا طبقه بندی های معنادار شما را در یادگیری و بخاطرسپاری اثربخش تر مطالب یاری خواهد داد.


3. تقویت ارتباطات عصبی

* مرور سریع و بدون مکث مطالب. بعد از اتمام دور اول مطالعه، زمانی را به مرور آموخته ها و آزمون گرفتن از خود اختصاص دهید. این کار اولین گام ضروری در یادآوری محتوای درسی در آینده است.


* بازخوانی. با صدای بلند تعریف کردن ایده ها شاید قدرتمندترین ابزار برای انتقال اطلاعات از حافظه کوتاه مدت به حافظه بلند مدت است.


* تجسم. ترسیم یک تصویر ذهنی از مطالبی که باید به خاطر داشته باشید، می تواند سایر بخش های مغز را که درگیر شنیدن و خواندن نمی شوند، تحریک کرده و فعال نگاه دارد.


* ایجاد ارتباط. ایجاد ارتباط درونی بین مطالبی که می خواهید بیاموزید و مطالبی که از قبل می دانید، به تقویت حافظه کمک می کند. قبل از درس خواندن یا مطالعه آزاد، از خودتان بپرسید که از قبل چه چیزهایی درباره این موضوع می دانید. با این کار، گروه بندی های ذهنی مرتبط را تحریک و فعال می کنید.


4. زمان کافی به منسجم شدن رابطه های معنایی اختصاص دهید.


* ثبیت و انسجام. مغز شما به زمان کافی برای جایگزین ساختن اطلاعات جدید نیاز دارد. زمانیکه درست بعد از کلاس درس اقدام به تهیه فهرست آموخته ها یا یادداشت برداری می نمایید، در واقع در حال استفاده از اصل انسجام بخشی و تثبیت هستید.


* تمرین. مجموعه جلسات درسی کوتاهتری که طی چند روز متمادی برگزار می شوند، بسیار موثرتر و مفیدتر از کلاس های اندک اما طولانی مدت خواهند بود.

 

اصول و مبانی حافظه


چه چیزی؟ چه زمانی؟ چرا؟


قصد کردن برای یادآوری/یادگیری قبل از شروع جلسه قصد و نیت بسیار مهم است. اگر فعالانه برای یادآوری مطالب برنامه ریزی نکنید، نمی توانید آموخته هایتان را بدرستی بخاطر بیاورید.

 
مرور فعالیت ها هر زمان که پروژه یادگیری جدیدی را آغاز کردید مرور کل فعالیت شما را در مراحل مربوط به خواندن، تمرین و غیره یاری خواهد داد. با این روش، شما می توانید درصورت ازسرگیری کار از نسخه ساده شده کل فعالیت، جزئیات مربوط به هر بخش را بدقت به یاد آورید.


مرور سریع بعد از یادگیری در پایان هر جلسه درس برخلاف تصور عمومی، بخش اعظم فراموشی سریعاً بعد از وقوع فرایند یادگیری و - نه دو سه ساعت یا دو سه روز بعد از آن - رخ می دهد.

پس مرور سریع، حتی اگر چند دقیقه باشد، بسیار مفید خواهد بود. بعنوان مثال، سعی کنید یادداشت های خود را سریعاً بعد از اتمام کلاس مرور کنید. همچنین برای مرور سریع یادداشت های فردی از دوره های زمانی کوتاه (10 تا 15 دقیقه) استفاده کنید.


یادگیری فعالانه همیشه سعی کنید بخش اعظم زمان یادگیری خود را به تمرین و خودآزمایی اختصاص دهید. همچنین سعی کنید همه حواس را در مطالعه بکار بگیرید مانند: خواندن، شنیدن، تجسم کردن و غیره. از کلیشه هایی نظیر «اکنون سرفصل مطالب را مرور کرده و یادگیری را به زمان دیگری موکول می کنم» دوری کنید.


یک تا دو ساعت زمان صرف کنید زمانیکه باید یک فصل کامل را بخوانید اثربخش بودن یادگیری پیچیده مانند درک کردن روابط تازه یا حل مسأله، نیازمند دوره های زمانی طولانی تر است. اما فرایند مطالعه را طولانی انتخاب نکنید – اغلب افراد تنها 45 دقیقه می توانند بصورت فعال یادگیری داشته باشند. مطالعات طولانی را به بخشهای هر چه کوچکتر تقسیم کرده و فعالیت را به اجزای کوچکتر بخش بندی کنید.


از دوره های زمانی کوتاه (2 تا 10 دقیقه) استفاده کنید زمانیکه یک فعالیت مکانیکی ساده یا فعالیت های حفظی معمولی دارید کارهای ساده و هر موردی که باید برای حفظ شدن آماده شود، بهتر است در جلسات کوتاه و مستمر برنامه ریزی شود تا جلسات طولانی یک تا دوساعته.


آموخته هایتان را مرور و تمرین کنید در فواصل زمانی که چیزی را آموخته و قرار است آنرا مرور کنید بخش اعظم فرایند فراموش کردن زمانی رخ می دهد که افراد مرور و تمرین دوره ای آموخته ها را نادیده می گیرند. قبل از آغاز هر تمرین جدید، موضوع قبلی را چندبار مرور کنید.


سازماندهی شده بیاموزید همیشه زمانیکه دیدگاهی نظام مند و منظم نسبت به آموخته ها وجود دارد، مطالب راحت تر یادآوری می شوند. اگر مفاهیم را بصورت مجزا و بدون ارتباط باهم فرابگیرید، خیلی سریع تر آنها را فراموش خواهید کرد.


تنظیم و درک اهداف یا مقاصد مطالعه در آغاز هر جلسه یادگیری یا بازیابی اطلاعات برخوردار بودن از یک نگرش کامل نسبت به هر جلسه مطالعه، به شما کمک می کند تا بمرور زمان به یک فراگیر نظام مند و منسجم تبدیل شوید. این فرایند اولین گام محسوب می شود!


"اقتباس با مجوز مرکز یادگیری UT، دانشگاه تگزاس آستین"

 

چگونه می توانم حافظه ام را بهبود ببخشم؟


اگر تصور می کنید که حافظه ضعیفی دارید، بهتر است بدانید که مشکل تان نداشتن عادت های اثربخش برای پردازش اطلاعات و این کار راه حل مخصوص بخود را دارد.

توصیه های کلی برای بهبود حافظه


توجه کنید. اگر چیزی را درست نیاموزید، نمی توانید آنرا بیاد آورید، و اگر توجه کافی به موضوع نداشته باشید، نمی توانید چیزی را فرا گیرید - این همان فرایند رمزگذاری در داخل ذهن است. هشت ثانیه طول می کشد تا قدرت تمرکز بشر بخشی از اطلاعات را از طریق هیپوتالاموس پردازش شده و وارد مرکز حافظه شود. بنابراین زمانیکه قرار است بر روی مطلبی تمرکز داشته باشید، از انجام چندین کار بطور همزمان اجتناب کنید. همچنین اگر به آسانی از موضوع موردمطالعه منحرف می شوید، سعی کنید اطلاعات را در مکانی خلوت که عاری از عوامل مزاحم باشد، فرا بگیرید.


شیوه اکتساب اطلاعات را براساس سبک یادگیری تان سازماندهی کنید. اغلب افراد فراگیران بصری هستند یعنی زمانیکه مطالبی را می خوانند یا آنرا مشاهده می کنند، یادگیری شان بهتر می شود.

اما عده ای فراگیران شنیداری هستند زیرا در اثر شنیدن فرا می گیرند. آنها ممکن است با ثبت اطلاعات موردنیازشان و گوش دادن به آن بتوانند موضوعات را بهتر بیاد آورند.


حداکثر حواس ممکن را بکار گیرید. حتی اگر فراگیر بصری هستید، مطالب را با صدای بلند بخوانید. اگر می توانید مطالب را با آهنگ و ریتمیک بخوانید. سعی کنید اطلاعات را به رنگ ها، بافت ها، بوها و مزه ها ارتباط دهید. عمل فیزیکی بازنویسی اطلاعات، می تواند به ثبت آنها در ذهن کمک کند.


اطلاعات را به آموخته های قبلی تان ارتباط دهید. داده های جدید را با اطلاعات قبلی ارتباط دهید. مهم نیست که محتوای جدید در ادامه آموخته های قبلی است یا به موضوع جدیدی اشاره دارد.


اطلاعات را سازماندهی کنید. مطالب مهم را در حاشیه دفترچه تلفن و آدرس و تقویم و سررسید یادداشت کنید. از مطالب دشوار یادداشت برداری کرده و سپس یادداشت ها را طبقه بندی کنید. از کلمات و تصاویر برای فراگیری اطلاعات استفاده کنید.


تفسیر محتوای پیچیده را درک کرده و در این کار توانمند شوید. در مورد مطالب پیچیده تر، بر درک ایده های اولیه تمرکز کنید تا حفظ جزئیات مجزا. سعی کنید شیوه توضیح مطالب را به گفتار خودتان بیاموزید.


اطلاعات را بطور مستمر مرور کرده و «پرآموزی» را تمرین کنید. آموخته هایتان را همان روزی که فراگرفته اید، مرور کرده و در فواصل زمانی منظم بازخوانی کنید. مفهومی که محققان «تمرین بافاصله» می خوانند، بسیار اثرگذارتر از «یادگیری شتابزده» است. اگر می توانید اطلاعات را «بصورت وسیع بیاموزید» بازخوانی در مرحله دوم قرار گرفته و تأثیر بیشتری خواهد داشت.


انگیزه بالا و نگرش مثبت داشته باشید. به خودتان بگویید که می خواهید مطالب موردنیازتان را بیاد آورده و می توانید آنرا فراگرفته و به یاد آورید. اگر بخودتان تلقین کنید که حافظه تان ضعیف است، بی شک توانایی مغزتان در یادآوری مطالب کاهش پیدا می کند. در عوض، بازخورد ذهنی مثبت زمینه ساز تلقین احساس موفقیت است.

بهبود حافظه


1. منسجم نمودن اطلاعات.


* با سازماندهی و اضافه کردن معنا به محتوای موردمطالعه قبل از یادگیری آن، شما می توانید فرایند ذخیره سازی و بازیابی را تسهیل کنید. بعبارت دیگر، شما می توانید بهتر فراگرفته و آسان تر به یاد آورید.


* خلاصه نویسی یا ذهن


* ایجاد رابطه


2. رویکرد قیف


* عبارتست از یادگیری مفاهیم عمومی قبل از پرداختن به جزئیات خاص.


3. سازماندهی از طریق معنا و ارتباط ها


* زمانیکه در یادآوری مطالب جدید مشکل دارید، می توانید با فکرکردن درباره موضوعات مربوط به آنها، فرایند یادآوری را تسهیل کنید. بعبارت دیگر، مسیر ذهنی خود را از نو ردیابی کنید.


الف) پردازش عمیق - - ارتباط دادن موضوعات به مسایل شخصی.


ب) گروه بندی.


تمرین: گروه بندی

 
فهرست ورزش های ذیل را خوانده و سپس سعی کنید بیشترین تعداد ورزشی را که بخاطر می آورید، بدون نگاه کردن به فهرست بخاطر آورید.


شنا اسکی بسکتبال تنیس
پرش ارتفاع سورتمه سواری دوی 100 متر
هاکی بسکتبال گلف پرش ارتفاع
والیبال پرتاب نیزه فوتبال
لوژ یک نفره کرلینگ (بازى روى زمین یخ بین دو تیم 4 نفره) کریکت
ورزش های ده گانه دومیدانی پرش از روی مانع
به تعداد ورزش هایی که بدرستی بیاد می آورید، توجه کنید.


* شما می توانید محتوای درسی را از طریق گروه بندی مفاهیم مشابه، یا ایده های مرتبط باهم سازماندهی کنید. مرتب کردن محتوای درسی در قالب گروه های مرتبط، از طریق سازماندهی اطلاعات به حافظه شما کمک می کند.


4. ارتباط های روشن و واضح

* وقتی مفهومی جدید و ناآشنا را می آموزید، سعی کنید آنها را با مفاهیمی که از قبل برایتان آشنا بوده است، مانند تصاویر، اجناس، موسیقی، یا هر چیز دیگری پیوند دهید. لازم نیست که این ارتباط ها منطقی باشند. در اغلب مواقع با پیوندهای طنز آمیز یا احمقانه که در ذهن می ماند، روبرو خواهید شد.


5. یادگیری فعال


* اگرچه ممکن است بعضی مطالب را بصورت ناخودآگاه درک کرده و فرابگیرید، اما باید مطمئن شوید که فرایند یادآوری آنها اساساً فعالانه و خودآگاه باشد یعنی با مشارکت و تفکر مستقل درباره چیزی که فراگرفته می شود، همراه باشد.


6. حافظه بصری
* نمودارها، جداول، خطوط، و غیره. این موارد اغلب در متون وجود دارند بنابراین سعی کنید بیشترین استفاده را از تصاویر، کارتونها، نمودارها، و یا هر نماد بصری دیگری ببرید. همچنین شما می توانید بسیاری از این موارد را شخصاً به متن اضافه کنید. بعنوان مثال، سعی کنید نحوه ارتباط ایده ها با یکدیگر را تجسم کرده و یک گراف، نمودار، تصویر، و یا هر نماد برجسته دیگر را ترسیم کنید. حتی ممکن است بخواهید این کار را به یک عادت تبدیل کرده، مواد آموزشی دشوار را به تصاویر و نمودارهای واقعی تبدیل کرده، در یادداشت های اضافه نموده و یا در قالب کلمات به تصاویر ذهنی خود اضافه کنید.


* نوشتن لغات، نظریه ها، و یا فرمول های جبری.


7. ابراز کردن


هنگامی که سعی دارید مطلبی را بخاطر پسارید، می توانید با بیان مفاهیم به صدای بلند این فرایند را برای خود آسانتر سازید. همچنین ممکن است ایده ها را کلمه به کلمه تکرار کرده (خصوصاً زمانیکه باید حفظ طوطی وار را تمرین کنید) و یا مفاهیم را به گفتار خود تکرار کنید (و بنابراین مطمئن شوید که درک درستی از اطلاعات دارید).


* تکرار اطلاعات با صدای بلند می تواند شما را در رمزگذاری شنوایی اطلاعات و تشخیص اینکه آیا مطالب را بدرستی آموخته اید یا نه، یاری دهد.


8. تجسم خود در حال تدریس مطالب


* یکی از موثرترین راه ها برای ارتقای سطح بازخوانی و درک مواد آموزشی پیچیده و متراکم، تدریس آن به مخاطبان خیالی است. با این کار، مجبور می شوید مواد آموزشی را طوری سازماندهی کنید که برای خودتان قابل فهم بوده و بنابراین می توانید سوالات احتمالی دانش آموزان خیالی را پیش بینی کنید.


* علاوه بر این، با خواندن متن با صدای بلند، خلاءهای موجود در دانسته هایتان از بین رفته و (بازخوانی) مواد آموزشی تحقق می یابد. (البته برای کشف بهتر نقاط ضعف قبل از آزمون و نه در طی آن.)


اهمیت مرور و تمرین


مهم ترین بخش یادداشت برداری، مرور یادداشت ها بعد از کلاس درس است. اگر قرار نباشد که دوباره به یادداشت ها نگاه کنید، این کار هیچ ارزشی نخواهد داشت! اغلب دانش آموزان حدود 80 درصد اطلاعات را ظرف 24 ساعت اول بعد از یادگیری فراموش می کنند. دانش آموزان می توانند با مرور اطلاعات طی 24 ساعت اول بعد از آموزش، ذخیره اطلاعات خود را بطرز چشمگیری افزایش دهند.


در هنگام مرور و بررسی، ویرایش و شفاف سازی یادداشت ها، متمرکز شدن بر ایده های اصلی و نکات کلیدی بسیار مهم است. یکی از روش های این کار، استفاده از سیستم کرنل است. برای بهبود هرچه بیشتر حافظه، مرور هفتگی بسیار مناسب است. یک شب در هفته را انتخاب کنید (تعطیلات آخر هفته بسیار مناسب است) تا یادداشت های هفته گذشته را مرور کنید. برای مرور هر مبحث درسی 30 دقیقه زمان اختصاص دهید.


مرور و بررسی بیشتر به ثبت و ضبط هرچه بهتر اطلاعات کتاب های درسی نیز کمک کرده و به روش های متنوعی انجام می شود. بعد از خواندن هر فصل یا بخش از متن، طی 24 ساعت اول یک بررسی کوتاه انجام داده و مرور جامع هفتگی را هم فراموش نکنید.


هیچ کس دوست ندارد کار دیگری به فهرست کارهای روزانه اش اضافه شود اما مرور و بررسی در بیشتر موارد به صرفه جویی در زمان در بلندمدت کمک می کند زیرا مرور و بررسی پیگیر مانع از تراکم شدید اطلاعات قبل از برگزاری آزمون می شود. مطالعه روزانه در کوتاه مدت بسیار موثرتر از مطالعه چندساعته تنها در یک روز کاری است.
 

****

 



تاریخ : جمعه 10 دی‌ماه سال 1395 | 06:47 ب.ظ | چاپ | نویسنده: . | نظرات (0) (0 لایک)
.: Weblog Themes By SlideTheme :.


  • اریک صدا